Stefan I Batory

(węg. Báthory István)
Był to Pan wysokiej urody, i krasny dosyć, twarzy pociągłej, płci rumiano czarnej, włosów czarnych, a zębów dziwnie białych, nosa kęs zakrzywionego, z jakim pospolicie Attylę malują.
Kronika wszystkiego świata Marcina Bielskiego
rodzice
Stefan Batory z Samlyó, wojewoda siedmiogrodzkiKatarzyna, córka podskarbiego korony węgierskiej Stefana Telegdi
życie
27 IX 1533 (Samlyó) - 12 XII 1586 (Grodno)
małżeństwa (konkubinaty)
  1. 1576 - 1586: Anna Jagiellonka
    • 1 V 1576 - katedra w Krakowie
  2. 1584 - ?: nieznana z imienia córka leśniczego z Grodna
    • związek niepewny; wspomina o nim tylko Walerian Nekanda Trepka w Liber generationis plebeanorum (Liber chamorum - spis osób i rodzin o wątpliwym szlachectwie)
potomstwo (naturalne)
  1. Kniaziowski (Knebowski) (1584 - po 1613)
    • pochodzenie niepewne
terytoriumpoprzednikokres panowanianastępca (pokrewieństwo)
SiedmiogródJan Zygmunt Zápolya1571 - 1576Krzysztof Batory (brat)
RzeczpospolitaHenryk Walezy1575 - 1586 (♔ 1576)Zygmunt III Waza

1571

-(25 V) Stefan Batory zostaje wojewodą siedmiogrodzkim.

1575

-(IX) Najazd tatarski na Podole i Ruś Czerwoną.
-(4-5 X) Sejm konwokacyjny.-(7 XI-15 XII) Sejm elekcyjny (pod laską Mikołaja Sienickiego).

1576

-(28 I) Zjazd szlachty w Jędrzejowie.-(1 II) Zajęcie Krakowa przez pospolite ruszenie popierające Stefana.
-(8 II) Stefan zaprzysięga pacta conventa w kościele w Meggyes.
-Przekazanie władzy w Siedmiogrodzie bratu Krzysztofowi.
-(31 III-29 V) Obrady sejmu koronacyjnego (pod laską Andrzeja Firleja).
-(24 IV) Przybycie do Krakowa.-(22 V) Cesarz Maksymilian II Habsburg zaprzysięga pacta conventa w kościele augustianów w Wiedniu.
-(24 V) Wojska nadworne odbijają zamek w Lanckoronie, bezprawnie zajęty przez Olbrachta Łaskiego (w 1574 roku), stronnika cesarza Maksymiliana II.
-Reforma jazdy ciężkozbrojnej (rezygnacja z kopijników, zastąpionych przez husarię).
-(4 X-29 XI) Sejm w Toruniu.-(12 X) Śmierć cesarza Maksymiliana II Habsburga.

1576-1577

-Konflikt z Gdańskiem.

1577

-(III-IV) Najazd tatarski na Podole, Wołyń i Ruś Czerwoną.
-(19-24 V) Synod prowincjonalny w Piotrkowie.-(VII-IX) Zajęcie Inflant (z Dyneburgiem) przez wojska moskiewskie (i wspomagającego je królewicza duńskiego, Magnusa).
-(17 VII) Zawarcie przymierza z sułtanem Muradem III.
-(27 IX) Stefan przekazuje Jerzemu Fryderykowi, margrabiemu Ansbachu prawo do opieki nad chorym psychicznie Albrechtem Fryderykiem, księciem pruskim (w zamian za hołd i 200000 guldenów).-(XI) Odbicie Dyneburga z rąk moskiewskich.
-(XI) Samowolna wyprawa Kozaków Iwana Podkowy do Mołdawii.

1578

-(I) Iwan Podkowa wycofuje się z Mołdawii.
-(II) Wielki najazd tatarski na południowe kresy Rzeczypospolitej (spowodowany samowolą Iwana Podkowy).
-(20 I-6 III) Sejm w Warszawie.-(I-II) Odzyskanie Kiesi (Wenden) i 16 innych zamków inflanckich.
-(II) Udana obrona Kiesi przed wojskami Iwana Groźnego.
-(16 IX) Powstaje pierwszy rejestr kozacki, obejmujący 530 osób.
-Nadawanie szlachectwa możliwe wyłącznie podczas sejmu.

1579

-(II-III) Obrady sejmu warszawskiego.
-(1 IV) Stefan wydaje akt erekcyjny i akt fundacyjny Akademii Wileńskiej.-(16 VI) Iwan Podkowa zostaje stracony we Lwowie.-(26 VI) Oficjalne wypowiedzenie wojny Moskwie.
-Zdobycie Połocka (30 VIII), Sokoła (11 IX) i Suszy (6 X).-(15-21 X) Oblężenie Kiesi przez wojska moskiewskie.

1579-1580

-(23 XI-4 I) Sejm w Warszawie.

1580

-(10 IV) Jan Zamoyski wydaje przywilej lokacyjny dla Zamościa.
-(29 V) Stefan zostaje obdarowany przez papieża Grzegorza XIII Mieczem Poświęcanym i Czapką.
-(3 VIII-X) Wyprawa przeciwko Iwanowi Groźnemu.

1581

-(22 I-8 III) Sejm w Warszawie (pod laską Stanisława Przyjemskiego).-(5 VIII-22 X) Niszczycielski najazd Krzysztofa "Pioruna" Radziwiłła w głąb terytorium moskiewskiego.

1581-1582

-(8 IX 1581-6 II 1582) Oblężenie Pskowa przez Jana Zamoyskiego.

1582

-(15 I) Rozejm z Moskwą w Jamie Zapolskim (na okres 10 lat).-(4 X-25 XI) Sejm w Warszawie (pod laską Lwa Sapiehy).-(4 XII) Utworzenie katolickiego biskupstwa inflanckiego ze stolicą w Wenden.

1583

-(lato) Samowolna wyprawa kozacka na tereny tureckie (zainicjowana przez Samuela i Krzysztofa Zborowskich).

1584

-(wiosna) Sułtan Murad III decyduje o utrzymaniu pokoju z Rzeczpospolitą, w zamian za ukaranie winnych najazdu i wydanie przejętej artylerii.-(11 V) Pojmanie Samuela Zborowskiego, banity i rzekomego spiskowca przeciwko Stefanowi i Janowi Zamoyskiemu.-(14 VII) Przedłużenie rozejmu z Moskwą (na 1 rok).
-(XII) Ponownie zostaje przedłużony rozejm z Moskwą.

1585

-(15 I-28 II) Sejm w Warszawie (pod laską Stanisława Pękosławskiego).

1586

-Przygotowania do wyprawy moskiewskiej (mimo braku poparcia u szlachty).
-(6 III) Stefan zapisuje Annie Jagiellonce sumę 30000 złotych (zabezpieczoną na dobrach Wielkiego Księstwa Litewskiego).
-(12 XII) Śmierć Stefana I Batorego w Grodnie.
literatura:ilustracje:
POCZET.COM (treść i kod strony) jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Użycie niekomercyjne-Bez utworów zależnych 3.0 Polska.
Serwis wpisany został do rejestru dzienników i czasopism prowadzonego przez Sąd Okręgowy w Katowicach pod poz. Pr 2428.
partnerzy: ApisVideoHistoriaJęzyk niemieckiJęzyk francuskiBiologiaWiedza o społeczeństwieDrukarniaŻegluga śródlądowaWydawnictwo AVALON
do góry