sakralna średniowieczna zabudowa Wrocławia
| Wrocław, woj. dolnośląskie, miasto wojewódzkie Pierwszy gród został zbudowany w I połowie X wieku przez książąt czeskich. Od roku 990 w granicach państwa Mieszka I. W 1000 roku Wrocław stał się siedzibą biskupstwa podporządkowanego arcybiskupstwu w Gnieźnie. W roku 1109 nieopodal miasta miały miejsce walki wojsk króla niemieckiego Henryka V z siłami polskimi księcia Bolesława III Krzywoustego, w których król jednak nic więcej nie zyskał, jak trupy na miejsce żywych. W latach 1138-46 w granicach księstwa Władysława II Wygnańca, pełniąc rolę głównej siedziby księcia w jego dzielnicy dziedzicznej. Od roku 1164/65 Wrocław stał się stolicą odrębnego księstwa piastowskiego. Pierwszym księciem wrocławskim został Bolesław I Wysoki. Miasto lokowane na prawie niemieckim w roku 1242 przez księcia Bolesława II Rogatkę. Stolicą odrębnego księstwa pozostawał do roku 1335, kiedy to zmarł ostatni Piast wrocławski - książę Henryk VI Dobry. Następnie Wrocław został włączony do Królestwa Czeskiego. Pamiątkami architektury sakralnej okresu średniowiecza są m.in. zabudowania na Ostrowie Tumskim (w szczególności romański kościółek Św. Idziego, katedra Św. Jana Chrzciciela oraz kościół Św. Krzyża), greckokatolicka katedra Śś. Wincentego i Jakuba (pierwotnie kościół franciszkanów) - miejsce pochówku księcia Henryka II Pobożnego, a także klasztor Urszulanek Unii Rzymskiej (pierwotnie klasztor klarysek) - nekropolia Piastów wrocławskich. | ||
 ↑ kaplica Św. Marcina (fund. koniec XIII w.) (17 II 2007; 640x480 px) |  ↑ pomnik papieża Jana XXIII, kaplica Św. Marcina i kolegiata Św. Krzyża i Św. Bartłomieja (w tle) (7 V 2011; 480x640 px) |  ↑ klasztor Urszulanek Unii Rzymskiej (pierwotnie klasztor klarysek) - mauzoleum Piastów wrocławskich (fund. 1257 - Anna Przemyślidka) (28 III 2012; 470x700 px) |
 ↑ kolegiata Św. Krzyża i Św. Bartłomieja - miejsce pochówku księcia Henryka IV Probusa († 23 VI 1290) (fund. 1288 - Henryk IV Probus) (7 V 2011; P 600x650 px) |  ↑ kolegiata Św. Krzyża i Św. Bartłomieja - widok z wieży katedry (28 III 2012; 470x700 px) |  ↑ kościół Św. Idziego (fund. ok. 1242) (7 V 2011; 470x700 px) |
 ↑ archikatedra Św. Jana Chrzciciela - miejsce pochówku książąt Jarosława opolskiego (?) († 22 III 1201), Henryka VIII legnickiego († 12 XII 1398) oraz Konrada IV Starszego oleśnickiego († 9 VIII 1447) (fund. ok. 1000 - Bolesław I Chrobry) (7 V 2011; P 380x700 px) |  ↑ greckokatolicka katedra Śś. Wincentego i Jakuba (pierwotnie kościół franciszkanów) - miejsce pochówku księcia Henryka II Pobożnego († 9 IV 1241) (fund. 1240 - Henryk II Pobożny) (17 II 2007; 640x520 px) |  ↑ kościół Najświętszej Marii Panny 'Na Piasku' - widok z wieży katedry (fund. I poł. XII w. - Piotr Włostowic) (28 III 2012; 700x470 px) |
 ↑ kościół Św. Piotra i Św. Pawła (w tle kolegiata Św. Krzyża i Św. Bartłomieja) (fund. I poł. XV w.) (28 III 2012; 900x600 px) |  ↑ prawosławna cerkiew katedralna Narodzenia Przenajświętszej Bogurodzicy (pierwotnie katolicki kościół Św. Barbary) - miejsce pochówku księcia Wacława żagańskiego († 29 IV 1488) - widok z wieży kościoła Św. Marii Magdaleny (fund. XV w.) (3 X 2009; 640x480 px) |  ↑ kościół Św. Wojciecha - widok z wieży kościoła Św. Marii Magdaleny (fund. pocz. XII w.) (3 VII 2010; 470x700 px) |
 ↑ polskokatolicka katedra Św. Marii Magdaleny (fund. XI w.) (3 VII 2010; 700x470 px) |  ↑ kościół Św. Macieja (fund. II poł. XIII w.) (28 III 2012; P 570x650 px) |  ↑ kościół Bożego Ciała (fund. pocz. XIV w.) (28 III 2012; P 650x570 px) |