Kazimierz (Kaźko) I oświęcimski
genealogia:
| rodzice ⇒ drzewo genealogiczne | |
|---|---|
| Przemysław Młodszy, książę oświęcimski | nieznana z imienia |
| życie | |
| ok. 1396 - 22 XII 1433/26 VII 1434 (Oświęcim) | |
| małżeństwa | |
| |
| potomstwo ⇒ drzewo genealogiczne | |
| |
| panowanie | |
| 1414-1416, 1427-1430, 1431-1433/34: 1/2 Gliwic, Oświęcim, Toszek, Zator 1416-1427: 1/2 Gliwic, Oświęcim, Strzelin, Toszek, Zator 1430-1431: Oświęcim, Strzelin, Toszek, Zator | |
kalendarium:
1406
-(1 I) Śmierć ojca Przemysława Młodszego.- Objęcie księstwa oświęcimskiego i ziemi toszeckiej oraz opieki nad małoletnim Kazimierzem przez stryja Bolesława, z nadania Przemysława Noszaka.
1407
-Konflikt Przemysława Noszaka z Bolesławem.- (22 II) Przemysław przejmuje księstwo oświęcimskie.
1410
-(23 V) Śmierć Przemysława Noszaka.- Bolesław przejmuje władzę w księstwie cieszyńskim i oświęcimskim.
1414
-(18 XII) Bolesław cieszyński przekazuje Kazimierzowi 300 grzywien oraz ziemię oświęcimską i toszecką.1414/1417
-Małżeństwo z Anną, córką Henryka VIII Młodszego Wróbla.1416
-Objęcie Strzelina z nadania stryja Bolesława cieszyńskiego.1419
-(27 V) Zygmunt Luksemburski ustanawia Kazimierza swoim doradcą i przyznaje mu roczną pensję w wysokości 3000 złotych węgierskich.-(24 XI) Zjazd z Władysławem Jagiełłą w Niepołomicach.
1423
★
[...] wszyscy ci, którzy przystąpili do przymierza, od chwili, gdy uzna się to za stosowne, natychmiast wspólnie powinni wypowiedzieć [wojnę] królowi Polski, jego królestwu, pomocnikom i sprzymierzeńcom. I powinniśmy sobie jeden drugiemu pomagać ciałem i majątkiem [...] - fragment dokumentu zawartego z Przeszburgu w początkach 1423 roku-(I/III) Przystąpienie do układu w Preszburgu.- Zygmunt Luksemburski, Zakon Krzyżacki, 6 miast łużyckich i niektórzy książęta śląscy zawierają porozumienie mające na celu dokonanie rozbioru Polski (w odpowiedzi na poparcie udzielane husytom przez Polaków).
1424
★
Byli nadto obecnymi: Ziemowit, Władysław, Kazimierz, Trojden, bracia rodzeni, książęta mazowieccy; Bernard książę opolski, Bolesław cieszyński, Janusz raciborski, Kazimierz oświęcimski, Wacław opawski, Konrad Czarny i Konrad Biały kozielscy, Wacław żagański, wielu książąt litewskich i ruskich. - Kronika Jana Długosza-(III) Udział w krakowskim zjeździe monarchów (z okazji koronacji Zofii Holszańskiej na królową Polski).1426/1433
-(1426/30 VII 1433) Śmierć Anny.-(1426/30 VII 1433) Małżeństwo z Małgorzatą, córką Jana II Żelaznego, księcia raciborskiego.
1427
-Kazimierz sprzedaje Strzelin (wraz z okręgiem) Ludwikowi II, księciu legnicko-brzeskiemu, za cenę 1000 grzywien.1428
★
[...] gdy kacerze powracali z tych krajów do domu, książęta z Raciborza, książę Przemko z Opawy i książę Kaźko z Oświęcimia i Cieszyna zawarli z nimi pokój, przez co inni książęta na Śląsku, kraje i miasta zostały bardzo osłabione. - fragment listu biskupa wrocławskiego Konrada IV Starszego do wielkiego mistrza Zakonu Krzyżackiego-(/21 V) Oddziały husytów najeżdżają i plądrują Kęty, Toszek i Pyskowice.- Zawarcie układu pokojowego z husytami.
1430
★
W następujący zaś poniedziałek, Zygmunt Korybut książę litewski, i Dobiesław Puchała z Węgrów, herbu Wieniawa, opanowali miasteczko Gliwice, i uzbroiwszy je załogą, obrali je za środkowe ognisko wojny. - Kronika Jana Długosza-(17 IV) Zygmunt Korybutowicz (bratanek Władysława Jagiełły) współdziałając z husytami, zdobywa Gliwice i zakłada w nich swoją bazę.-Lokacja Wadowic na prawie chełmińskim.
1431
★
Pod ten czas bowiem, kiedy książę Zygmunt i czescy kacerze rokowali w Krakowie z królem Władysławem, Konrad Biały książę oleśnicki i kozielski, miasto Gliwice, kędy książę Zygmunt i Czesi odszczepieńcy siedlisko i jakby gniazdo sobie byli obrali, nocną porą, w cichości, za zdradą pewnego Ślązaka, Bernarda Rota, który między Czechami i wojskiem księcia Zygmunta przez ciągłą zażyłość mir sobie zjednał, w środę po świętach Wielkanocy przed świtem zbrojno opanował, i znaczną część mieszkańców wymordował lub powięził; przy czym złupiwszy okolicę przyległą wielkie zabrał zdobycze, a jako książe katolicki, zgromadzoną w tym mieście starszyznę kacerzów rozpędził i pogromił. - Kronika Jana Długosza-(4 IV) Konrad VII Biały, książę oleśnicko-kozielski, odbija Gliwice z rąk husytów (prawdopodobnie przy współudziale wojsk Kazimierza).1433
-Kazimierz wraz z Mikołajem V, księciem karniowsko-raciborskim dokonują odsieczy oblężonych przez Bolka V i husytów Żor.★
Wybuchły wówczas krwawe spory i zatargi między Bolesławem opolskim z jednej, a Mikołajem raciborskim księciem z drugiej strony; a gdy Bolesław książę opolski najechawszy dziedzinę przeciwnika swego Mikołaja raciborskiego, począł ją niszczyć orężem, we środę po Zielonych Świątkach wydał mu bitwę Mikołaj raciborski pod miasteczkiem Rybnikiem i poraził go na głowę: Bolesław ratował się ucieczką, a Mikołaj książę raciborski miasto Bytom opanował. - Kronika Jana Długosza-(13 V) Zwyciestwo wojsk karniowsko-raciborsko-oświęcimskich nad husytami w bitwie pod Rybnikiem.1433/1434
★
[...] Kazimierz książe oświęcimski, syn Przemysława młodszego, zabitego od Chrzana Czecha, w zamku swoim Oświęcimiu życia dokonał i w klasztorze braci zakonu kaznodziejskiego pochowany został. - Kronika Jana Długosza-(22 XII 1433/26 VII 1434) Śmierć Kazimierza I oświęcimskiego w Oświęcimiu.heraldyka:

ważniejsze fundacje:
| ok.1417 | kościół parafialny w Oświęcimiu (odbudowa albo rozbudowa) |
|---|
przyczyna śmierci:
| 22 XII 1433/26 VII 1434 | nieznana |
|---|
pochówek:

| 1433/1434 | kościół dominikanów w Oświęcimiu (dziś już nieistniejący; pozostała jedynie kaplica Św. Jacka - dawny kapitularz, w której podziemiach złożono szczątki Piastów) |
|---|---|
| zdjęcie kaplicy Św. Jacka w Oświęcimiu | |
źródła:
- Jana Długosza kanonika krakowskiego Dziejów polskich ksiąg dwanaście, oprac. i tłum.: Karol Mecherzyński, t. I-V, Kraków 1867-1870
- Ruch husycki w Polsce : wybór tekstów źródłowych (do r. 1454), oprac. i tłum. Roman Heck, Ewa Maleczyńska, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1953
literatura:
- Jerzy Horwat, Piastowie górnośląscy, Rocznik Muzeum Górnośląskiego w Bytomiu - Historia - zeszyt nr 8, Bytom 2007
- Kazimierz Jasiński, Rodowód Piastów śląskich, Wydawnictwo Avalon, Kraków 2007
- Paweł Mostowik, Z dziejów księstwa oświęcimskiego i zatorskiego XII-XVI w., Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2006
- Robert Primke, Maciej Szczerepa, Wojciech Szczerepa, Wojny husyckie na Śląsku, Łużycach i Pomorzu, Wydawnictwo Technol, Kraków 2007
- Krzysztof Rafał Prokop, Księstwa oświęcimskie i zatorskie wobec Korony Polskiej w latach 1438-1513. Dzieje polityczne, Polska Akademia Umiejętności, Kraków 2002
- Elżbieta Skalińska-Dindorf, Kronika Oświęcimia, "Głos Ziemi Oświęcimskiej" 2000, nr 17 (198)
- Stanisław Szczur, Krzysztof Ożóg, Piastowie, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1999
ilustracje:
- Fotografie miejsc historycznych, http://foto.poczet.com

