XHTML 1.1 | CSS 2.1
strona główna | forum dyskusyjne | nagrody, wyróżnienia | strony zaprzyjaźnione | kontakt z Autorem | zostań Dobrodziejem
BOLESŁAW III KRZYWOUSTY
genealogia, heraldyka:
rodzice → drzewo genealogiczne:życie:
  • 20 VIII 1086 albo 1085 (Płock?) - 28 X 1138 (Sochaczew?)
panowanie:
  • 1102 - 1138
małżeństwa:
  1. OO  1103 - 1114: Zbysława, córka Świętopełka II Izasławowicza, wielkiego księcia kijowskiego
  2. OO  1115 - 1138: Salomea, córka Henryka Młodszego, hrabiego Bergu
potomstwo → drzewo genealogiczne:
  1. Władysław (1105 - 30 V 1159 albo 30 V 1163)
  2. Leszek (1115 - 26 VIII przed 1131)
    Ryksa (1116 - po 25 XII 1155)
    córka (1117/1122 - ?)
    Kazimierz (1117/22 - 19 X 1131)
    Bolesław (1121/22 - 5 I 1173)
    Gertruda (1126/35 - 7 V 1160)
    Mieszko (1122/25 - 13 III 1202)
    Dobroniega Ludgarda (1128/35 - ok.1160)
    Henryk (1126/33 - 18 X 1166)
    Judyta (1130/35 - 8 VII 1171/75)
    Agnieszka (1137 - po 1182)
    Kazimierz (1138 - 5 V 1194)
'Bolesław Krzywousty' Jana Matejki
charakterystyka:
"Książę miał krzywe i nieproste usta lub też wargi niezbyt właściwe."
Kronika o Piotrze Właście
sfragistyka:
awers bulli (przedstawienie księcia z włócznią Św. Maurycego)
+DVX BOLEZLAVS
rewers bulli (przedstawienie Św. Wojciecha)
+SCS ADALBERTVS

1093

-Książę czeski Brzetysław II wyprawia się na Śląsk.
  • Utrata ziemi kłodzkiej.
  • Władysław wypłaca Czechom zaległy trybut ze Śląska.
    • Brzetysław II przekazuje Kłodzko w lenno Bolesławowi.

1097

-(V) Wiec w Gnieźnie.
-Wyprawa na Pomorze.
  • Bolesław i Zbigniew zawracają z drogi i wymuszają na ojcu podział państwa.
    • Śląsk i Małopolska w rękach Bolesława.

1099

-Bolesław zostaje miecznikiem księcia Brzetysława II.
-Bunt przeciw Sieciechowi.-Odparcie najazdu Pomorzan na Santok.

1100

-Zwrot Krakowa i Sandomierza Władysławowi Hermanowi.

1101

-(15 VIII) Bolesław zostaje pasowany na rycerza (przez ojca).
-(lato) Najazd Połowców.

1102

-(4 VI) Śmierć Władysława Hermana.
  • Przejęcie Krakowa i Sandomierza.
-Najazd Pomorzan i Zbigniewa na dzielnicę Bolesława.
-Wyprawa przeciw Pomorzanom.
  • Zdobycie i splądrowanie Białogrodu.
-Powrót do polityki propapieskiej.
  • Bolesław zaprzestaje płacenia trybutu ze Śląska Czechom.

1103

-(wiosna) Małżeństwo ze Zbysławą, córką Świętopełka II Izasławowicza, wielkiego księcia kijowskiego.
-Najazd czeski na Śląsk (sprowokowany przez Zbigniewa).
-Odwetowa wyprawa polska na Morawy.
-Kolejny najazd wojsk czesko-morawskich na Śląsk.
-Zawarcie porozumienia pokojowego z Czechami.
-Wyprawa na Pomorze.
  • Wojska Bolesława zdobywają i plądrują Kołobrzeg.

1105

-Porozumienie pokojowe ze Zbigniewem.
-Wyprawa Bolesława Krzywoustego na Morawy.

1106

-Odwetowa wyprawa czeska na Śląsk.
-Wybuch wojny ze Zbigniewem.
  • Zbigniew najeżdża na Śląsk.
  • Zawarcie sojuszu z Rusią.
  • Bolesław zawiera układ sojuszniczy z Węgrami.
  • (zima) Wyprawa Bolesława Krzywoustego na Wielkopolskę.

1107

-Zbigniew zostaje wyparty na Mazowsze.
-Pojednanie ze Zbigniewem.
  • Bolesław obejmuje zwierzchnictwo nad całym krajem.
-Zawarcie antycesarskiego i antyczeskiego sojuszu z Węgrami.

1107-1108

-(zima 1107) Wyprawa polska na Pomorze.
  • Zbigniew niewywiązuje się z obowiązku pomocy zbrojnej na rzecz brata.
  • Wojska Bolesława zdobywają i plądrują Białogród oraz Kołobrzeg.
  • (początek 1108) Zbigniew zostaje wygnany z Polski.

1108

-Łupieżcza wyprawa do Prus.
  • Odparcie dywersyjnego najazdu Pomorzan.
-Kolejna wyprawa polska na Pomorze.
  • Zdobycie Czarnkowa.
-Najazd Morawian na Śląsk.
  • Udana obrona Koźla.
  • Rozbicie wojsk morawskich w bitwie pod Raciborzem.
  • Zdobycie Raciborza przez wojska polskie.
-Powstanie we Wrocławiu pierwszego na ziemiach polskich szpitala.
-Dywersyjny atak Bolesława Krzywoustego na Czechy w interesie Węgier zaatakowanych przez króla niemieckiego Henryka V.
-Zajęcie Ujścia przez Pomorzan.

1108-1109

-(zima) Wyprawa na Pomorze.
  • Zdobycie Wielenia nad Notecią.

1109

-Najazd pomorski na Mazowsze.-(10 VIII) Bolesław zwycięża Pomorzan pod Nakłem.
-(lato) Najazd Henryka V na Polskę z celu poparcia wygnanego Zbigniewa.
  • Udana obrona Bytomia, Głogowa (24 VIII-IX) i Wrocławia.
  • Dywersyjny atak węgierski na Czechy.
  • Wycofanie się wojsk czesko-niemieckich z Polski.
-Wyprawa Bolesława Krzywoustego do Czech w celu intronizacji Borzywoja.
-Wyprawa na Pomorze.
  • Zawarcie porozumienia pokojowego ze Świętopełkiem pomorskim.
  • Przekazanie grodów pomorskich Świętopełkowi.
  • Świętopełk pomorski składa hołd lenny Bolesławowi.

1110

-(jesień) Interwencja Bolesława Krzywoustego w Czechach w interesie księcia Sobiesława, stanowiąca zarazem odwet za udział Czechów w wyprawie niemieckiej.
  • (8 X) Zwycięstwo nad Trutiną.
  • Wycofanie się wojsk polskich z Czech.
-Czeski najazd na Śląsk sprowokowany przez Zbigniewa.

1110-1111

-(zima) Łupieżcza wyprawa do Prus.

1111

-Zawarcie sojuszu z Czechami.

ok. 1112

-Pojednanie ze Zbigniewem.
  • Powrót Zbigniewa do kraju.
  • Oślepienie Zbigniewa przez Bolesława Krzywoustego.
  • Arcybiskup Marcin nakłada interdykt na Bolesława.
-Pojednanie ze Zbigniewem (?).

1112

-Bunt Świętopełka pomorskiego.
  • Wyprawa przeciw Pomorzanom.
  • Nieudane oblężenie Nakła.

1112-1113

-Bolesław odbywa pokutę.

1113

-Śmierć Zbigniewa (?).
-Wiec w Gnieźnie.
  • Zdjęcie interdyktu z Bolesława Krzywoustego.
-(lato) Walki o przyłączenie Pomorza.
  • Zdobycie Nakła nad Notecią oraz Wyszogrodu.

1114

-Wyprawa do Czech.
  • Bolesław i Sobiesław zdobywają i niszczą Kłodzko.
-Śmierć Zbysławy.

1115

-(III) Małżeństwo z Salomeą, córką Henryka Młodszego, hrabiego Bergu.
-(VII) Układ nad Nysą.
  • Zakończenie konfliktu polsko-czeskiego.

1116

-Zdobycie Pomorza Gdańskiego.

1117

-Bunt możnowładztwa pod wodzą palatyna Skarbimira Awdańca.
  • Oślepienie Skarbimira i konfiskata jego majątku.
  • Bolesław stosuje represje wobec członków rodu Awdańców.

1118

-Wyprawa Piotra Włostowica do Przemyśla.
  • Piotr Włostowic porywa księcia Wołodara przemyskiego i przyprowadza przed oblicze Bolesława.
  • Wołodar przemyski zostaje zmuszony do zerwania sojuszu z Pomorzem i zawarcia wieczystego pokoju z Polską.
  • Bolesław mianuje Piotra Włostowica palatynem.

1119

-Wyprawa na Pomorze.
  • Zwycięstwo nad wojskami Świętopełka pomorskiego w bitwie pod Niekładzem.
  • Podbicie Pomorza Zachodniego.
-Zawarcie układu z księciem saskim Lotarem z Suplinburga.
  • Uznanie praw Polski do prawobrzeżnego Pomorza za cenę corocznego trybutu na rzecz Saksonii (w wysokości 500 grzywien srebra).

1120

-Łupieżczy najazd Połowców i Rusinów na Polskę.
-Odwetowa wyprawa Bolesława Krzywoustego na Ruś.

1121

-Zawarcie układu z księciem pomorskim Warcisławem określającego zasady zwierzchności Polski nad Pomorzem Zachodnim.

1122-1123

-Wyprawa polska na północne Zaodrze.
  • Bolesław zdobywa Rugię.

1123

-Misja chrystianizacyjna Bernarda Hiszpana na Pomorzu.
-Polsko-czesko-węgierska wyprawa na Ruś w celu intronizacji Jarosława.
  • Oblężenie Włodzimierza Wołyńskiego.
  • Śmierć Jarosława z rąk zamachowców.
  • Wycofanie się wojsk sojuszniczych z Rusi.

ok. 1123

-Zawarcie sojuszu z księciem muromskim, Wsiewołodem Dawidowiczem.

1123-1124

-Lubińskie jednanie.
  • Przywrócenie do łask, urzędów i dóbr Skarbimira i członków jego rodu.

1124

-Śmierć Wołodara przemyskiego.
  • Władzę w księstwie przemyskim obejmuje Wołodymirka.
  • Najazd Wołodymirki na Biecz.
  • (lato) Odwetowa wyprawa Bolesława Krzywoustego na Przemyśl.
  • Rozbicie wojsk Wołodymirki pod Wilichowem.
-Odnowienie układu z Warcisławem pomorskim.
  • Pomorze Zachodnie - lennem Polski.
-Rozbudowa polskiej organizacji kościelnej (w związku z przybyciem do Polski legata papieskiej Idziego).
  • Utworzenie nowych biskupstw: kruszwickiego ze stolicą we Włocławku, pomorskiego i lubuskiego.
  • Podział ziem nadnoteckich między archidiecezję gnieźnieńską i biskupstwo poznańskie.

1124-1125

Misja chrystianizacyjna Ottona z Bambergu na Pomorzu.

1126

-Najazd węgierski na ziemię krakowską.

1127

-Odwetowa wyprawa polska przeciwko Węgrom.
-(lato) Najazd Warcisława pomorskiego na Polskę.
  • Zdobycie i splądrowanie Płocka przez Pomorzan.

1128

-Załagodzenie konfliktu polsko-pomorskiego.
  • Przywrócenie zależności państwa pomorskiego od Polski.
  • Kolejna misja chrystianizacyjna Ottona z Bambergu na Pomorzu.
-Zjazd w Gnieźnie.
  • Pomorze poddaje się pod władzę arcybiskupstwa gnieźnieńskiego.
  • Unieważnienie postanowień zjazdu w Gnieźnie przez Lotara, króla niemieckiego.

1129

-Sojusz Bolesława Krzywoustego z Danią.
  • Polsko-duńska wyprawa na Pomorze.
  • Zdobycie Uznoima przez siły polsko-duńskie.
  • Porozumienie pokojowe z Warcisławem pomorskim.
    • Warcisław uznaje zwierzchność Polski nad Pomorzem.

1131

-Zerwanie sojuszu z Węgrami.
-Spustoszenie Śląska przez Czechów.
-Działania arcybiskupa magdeburskiego, Norbetra z Xanten, w sprawie likwidacji arcybiskupstwa gnieźnieńskiego.

1132

-Bolesław interweniuje na Węgrzech w celu intronizacji Borysa, syna Kolomana.
  • (22 VII) Porażka wojsk polskich w bitwie z siłami węgiersko-austriacko-przemyskimi nad rzeką Sajó.
-(18 X) Najazd księcia czeskiego Sobiesława na Śląsk.

1133

-(16 I) Sobiesław czeski wyprawia się na ziemie śląskie.
-(6 VI) Likwidacja metropolii gnieźnieńskiej przez papieża Innocentego II.
  • Biskupstwa polskie zostają podporządkowane metropolii magdeburskiej.
-(XII) Ponowny najazd czeski (głównie na kasztelanię otmuchowską).

1134

-(II 1644) Sobiesław czeski najeżdża lewobrzeże Odry.
  • Czesi zdobywają i palą gród w Koźlu.
-(lato) Najazd wojsk czeskich na Śląsk.
-(lato) Dywersyjny atak węgierski na ziemię sandomierską.
  • Węgrzy zdobywają i plądrują Wiślicę.

1135

-(VIII) Zjazd z cesarzem Lotarem III w Merseburgu.
  • Bolesław zostaje zmuszony do zawarcia pokoju z Węgrami i odstąpienia od popierania Borysa.
  • Zawarcie porozumienia pokojowego z Czechami.
  • Cesarz przyznaje zwierzchnictwo nad Rugią Bolesławowi.
  • (15 VIII) Bolesław składa hołd lenny Lotarowi III z Pomorza Zachodniego.
  • Poparcie przez Lotara III polskich zabiegów u papieża Innocentego II o reaktywowanie metropolii gnieźnieńskiej.
-Najazd Wołodymirki przemyskiego na Małopolskę.
  • Zdobycie Wiślicy przez Wołodymirkę.

1136

-(7 VII) Restytucja metropolii gnieźnieńskiej.
  • Papież Innocenty II wystawia wielką bullę protekcyjną na rzecz arcybiskupstwa gnieźnieńskiego.

1137

-(30 V) Zjazd z Sobiesławem czeskim w Kłodzku.
  • Zawarcie przymierza z Czechami.

1138

-(28 X) Śmierć Bolesława III Krzywoustego w Sochaczewie (?).
klasztor i kościół (Św. Trójcy) Benedyktynów na Łysej Górze (romański)
przed
1113
klasztor Kanoników Regularnych w Trzemesznie
  • Andrzej Chwalba, Kalendarium dziejów Polski: od prahistorii do 1998, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1999
  • Andrzej Jureczko, Testament Krzywoustego, Krajowa Agencja Wydawnicza, Kraków 1988
  • Bogdan Snoch, Protoplasta książąt śląskich, Wydawnictwo Śląsk, Katowice 1985
  • Karol Maleczyński, Bolesław III Krzywousty, Zakład Narodowy im. Ossolińskich - Wydawnictwo, Wrocław 1975
  • Karol Olejnik, Cedynia, Niemcza, Głogów, Krzyszków, Krajowa Agencja Wydawnicza, Kraków 1988
  • Kazimierz Jasiński, Rodowód pierwszych Piastów, Oficyna Wydawnicza VOLUMEN, Warszawa 1993
  • Krzysztof Benyskiewicz, Mieszko Bolesławowic 1069-1089 - źródła i tradycja historiograficzna, Towarzystwo Naukowe Societas Vistulana, Kraków 2005
  • Marcin Spórna, Piotr Wierzbicki, Słownik władców Polski i pretendentów do tronu polskiego, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2003
  • Mariusz Trąba, Lech Bielski, Poczet królów i książąt polskich, Wydawnictwo Park, Bielsko Biała 2003
  • Oswald Balzer, Genealogia Piastów, Wydawnicwo Avalon, Kraków 2005
  • Przemysław Wiszewski, Władysław Herman i jego czasy, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2002
  • Stanisław Rosik, Bolesław Krzywousty i jego czasy, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2002
  • Stanisław Rosik, Zbigniew i jego czasy, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2002
  • Stanisław Szczur, Krzysztof Ożóg, Piastowie, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1999
  • Stefan K. Kuczyński, Księga królów i książąt polskich, Świat Książki, Warszawa 1999
  • Zdzisław S. Pietras, Bolesław Krzywousty, Wydawnictwo WAM, Kraków 2000