XHTML 1.1 | CSS 2.1
strona główna | forum dyskusyjne | nagrody, wyróżnienia | strony zaprzyjaźnione | kontakt z Autorem | zostań Dobrodziejem
LUDWIK ANDEGAWEŃSKI (WĘGIERSKI, WIELKI)
genealogia, heraldyka:
rodzice → drzewo genealogiczne:życie:
  • 5 III 1326 - 11 IX 1382 (Nagyszombat lub Trnawa)
panowanie:
  • 1370 (koronacja 17 XI 1370) - 1382
  • WĘGRY: 1342 (koronacja 21 VII 1342) - 1382
małżeństwa:
  1. OO  ok.1345 - 1349: Małgorzata, córka Karola IV Luksemburskiego, cesarza rzymskiego
  2. OO  1353 - 1382: Elżbieta, córka Stefana II Kontromanića, bana Bośni, praprawnuczka Kazimierza I Konradowica
potomstwo → drzewo genealogiczne:
  1. Maria (1365 - 1366) *
    • * istnienie niepewne
    Katarzyna (VII 1370 - 1378)
    Maria (1370/71 - 15 V 1395)
    Jadwiga (15/18 II 1374 - 17 VII 1399)
herb Andegawenówherb wielopolowy Ludwika Andegaweńskiego
'Ludwik Węgierski' Jana Matejki
charakterystyka:
Był człowiekiem należytego wzrostu, o wyniosłych oczach, kędzierzawych włosach i brodzie, o jasnem obliczu, dużych wargach i o ramionach nieco zgarbionych.
Kronika Jana z Küküllö
sfragistyka:
pieczęć majestatyczna
+S LODOUICI DEI GRACIA REGIS HUNGARIE
POLONIE DALMACIE CHROBACIE ET CETERA
pieczęć majestatyczna
+LODOVICVS DEI GRACIA HUNGARIE DALMACIE
CROACIE RAME SERVIE GALLICIE LODOMERIE
GOMANIE BULG: ARIEQ REX PRINCEPS SALERNITANVS
ET HONORIS MORTIS SANCTI ANGELI DOMINUS
pieczęć majestatyczna

1342

-(16 VII) Śmierć Karola I Roberta.
  • (21 VII) Koronacja Ludwika na króla węgierskiego.

ok. 1345

-Małżeństwo z Małgorzatą, córką Karola IV Luksemburskiego, cesarza rzymskiego.

1345

-(1 I) Antyluksemburskie przymierze z Kazimierzem Wielkim, Bolkiem Małym oraz Wittelsbachami.

1349

-(7 IX) Śmierć Małgorzaty.

1350

-(4 IV) Porozumienie polsko-węgierskie w sprawie Rusi.

1351

-(lato) Zbrojna wyprawa polsko-węgierska przeciwko Litwie.
  • (15 VII) Litwini kapitulują przed Ludwikiem.
    • Pojmanie Kiejstuta Giedyminowicza.
    • Kiejstut ucieka z obozu Ludwika.

1352

-(III) Kolejna wyprawa polsko-węgierska przeciw Litwie.
  • (28-31 III) Nieudane oblężenie Bełzu.
-(IX) Zawarcie układu rozejmowego z Litwinami.

1353

-(20 VI) Małżeństwo z Elżbietą, córką Stefana II Kontromanića, bana Bośni.
  • (31 VIII) Papież Innocenty VI udziela dyspensy na ślub z Elżbietą (spokrewnioną z Ludwikiem w czwartym stopniu).

1355

-Polsko-węgiersko-czeska wyprawa na Ruś.
-(24 I) Zjazd w Budzie z Kazimierzem Wielkim.

1364

-(IX) Krakowski zjazd monarchów.

1367

-(24 IV/1 V) Mianowanie Władysława Opolczyka palatynem Węgier.

1368

-Zjazd z Kazimierzem Wielkim w Kaliszu.

1369

-Antyczeski układ sojuszniczy polsko-węgierski w Budzie.

1370

-(5 XI) Śmierć Kazimierza Wielkiego.-(17 XI) Koronacja Ludwika Andegaweńskiego w katedrze wawelskiej.
  • Początek personalnej unii polsko-węgierskiej.
  • Nadanie Władysławowi w lenno okręgu wieluńskiego, bolesławskiego i brzeźnickiego oraz zamków w Krzepicach, Olsztynie (k. Częstochowy) i Bobolicach.
-Ludwik unieważnia testament Kazimierza Wielkiego.
  • Nadanie Kaźkowi słupskiemu w lenno ziemi dobrzyńskiej, Kruszwicy, Bydgoszczy, Wałcza i Złotowa.
-(XII) Ludwik wyjeżdża na Węgry.
  • Objęcie władzy namiestniczej w Polsce przez Elżbietę Łokietkównę.
-Siemowit III zrywa związki lenne z Królestwem Polskim.
-Zajęcie Santoka i Drezdenka przez Brandenburgię.
-Zagarnięcie ziemi włodzimierskiej przez Litwę.

1372

-Kraków otrzymuje bezwzględne prawo składu.
-(14 III) Zjazd Władysława Opolczyka z Karolem IV Luksemburskim we Wrocławiu.
  • Zawarcie pokoju z Czechami.
  • Potwierdzenie czeskiego panowania nad Śląskiem.
-(IX) Pozbawienie Władysława Opolczyka palatynatu.

1373

-Hołd lenny Janusza mazowieckiego.
-(IX) Tymczasowa utrata Inowrocławia, Gniewkowa, Złotorii nad Drwęcą oraz grodu Szarlej na rzecz Władysława Białego.

1374

-(17 IX) Ludwik (w zamian za sukcesję swoich córek) nadaje szlachcie polskiej przywilej koszycki.
-Elżbieta wydaje ordynację dla kopalń olkuskich.

1375

-(13 II) Papież Grzegorz XI tworzy (dzięki staraniom Ludwika i Władysława Opolczyka) arcybiskupstwo w Haliczu obejmujące biskupstwa w Przemyślu, Włodzimierzu i Chełmie.
  • (3 III) Władysław prosi (bezskutecznie) papieża o zgodę na przeniesienie stolicy arcybiskupstwa do Lwowa.
-(IV-25 IV) Strajk czeladników piekarskich w Krakowie.

1375-1377

-Wojna z Władysławem Białym i wspierającymi do Burgundczykami.
  • (1375) Utrata Złotorii nad Drwęcą (9 IX) i Gniewkowa.
  • (1375) Udana obrona Inowrocławia i Raciąża.
  • (1375) Wojska Ludwika zwyciężają pod Gniewkowem.
  • (1 VI 1376) Rozpoczęcie oblężenia zamku w Złotorii nad Drwęcą.
    • (VII 1376) Kaźko słupski zostaje ciężko raniony w głowę.
      • (2 I 1377) Śmierć Kaźka słupskiego.
        • Powrót ziemi dobrzyńskiej, Bydgoszczy i Wałcza do Korony Polskiej.
  • (16/28 III 1377) Układ pokojowy w Brześciu Kujawskim.
    • Ludwik odkupuje księstwo gniewkowskie (za cenę 10000 florenów) i przekazuje Władysławowi benedyktyńskie opactwo na Górze Św. Marcina (na Węgrzech).

1376

-(XI) Najazd Litwinów (Kiejstuta, Lubarta i Jerzego bełskiego) na Polskę.
  • Litwini pustoszą ziemię lubelską i sandomierską.
  • Utrata ziemi bełskiej i chełmskiej.
-(7 XII) Rzeź Węgrów w Krakowie.

1377

-(I) Elżbieta Łokietkówna opuszcza Polskę i rezygnuje z rządów namiestniczych.
-Ludwik zezwala mieszczanom krakowskim na nabywanie nieruchomości gruntowych (w obrębie dwóch mil od miasta) i urządzanie ich na prawie niemieckim.
-(VII-IX) Polsko-węgierska wyprawa przeciwko Litwie (przy wsparciu książąt opolskich Bolka III i Władysława oraz Konrada II oleśnickiego).
  • Rycerstwo krakowskie, sandomierskie i sieradzkie zdobywa Chełm, Horodło, Grabowiec i Sewołoż.
  • (26 VII/9 IX) Książę litewski, Jerzy Narymuntowicz poddaje Bełz Ludwikowi.
    • Przekazanie Jerzemu Lubaczowa (jako osobistego zaopatrzenia) i 100 grzywien rocznego dochodu z żup solnych w Bochni.

1378

-Sprecyzowanie stanu prawnego nieruchomości gruntowych nabywanych przez mieszczan krakowskich.
-(zima) Władysław Opolczyk odstępuje Ludwikowi Ruś Halicką.
  • Ruś Halicka przechodzi pod zarząd starostów węgierskich.
  • Ludwik mianuje Władysława swoim namiestnikiem w Polsce.
-(28 III) Zjazd szlachty wielkopolskiej w Gnieźnie.
  • Wielkopolanie odmawiają uznania władzy Władysława i odwołują się do postanowień traktatu koszyckiego (z 1374 roku).
-(11 XII) Władysław zostaje odwołany ze stanowiska namiestnika w Polsce.
  • (25 XII) Ludwik przekazuje Władysławowi w lenno ziemię dobrzyńską i część Kujaw (z Bydgoszczą, Inowrocławiem i Gniewkowem).
-Powstaje łacińskie biskupstwo w Kamieńcu Podolskim.

1379

-Zjazd w Koszycach.
  • Córka Ludwika, Maria zostaje uznana przez szlachtę za sukcesorkę w Polsce.

1380

-(29 XII) Śmierć Elżbiety Łokietkówny.

1381

-(19/21 III) Zjazd szlachty polskiej w Budzie.
  • Władzę namiestniczą w Polsce obejmuje komisja regencyjna (biskup krakowski Zawisza z Kurozwęk, kasztelan krakowski Dobiesław z Kurozwęk i wojewoda kaliski Sędziwój z Szubina).
-(30 XI) Rozszerzenie przywileju koszyckiego na duchownych.

1382

-(12 I) Śmierć biskupa krakowskiego Zawiszy z Kurozwęk.
-(5 IV) Śmierć arcybiskupa gnieźnieńskiego Janusza Suchywilka.
  • (16 IV) Kapituła wybiera nowego arcybiskupa-elekta (Dobrogosta).
    • Ludwik nie wyraża zgody na kandydaturę Dobrogosta.
    • Uwięzienie Dobrogosta w Treviso (podczas podróży do Rzymu).
    • (9 VI) Bodzęta zostaje mianowany przez papieża Urbana VI (na prośbę Ludwika) nowym arcybiskupem gnieźnieńskim.
    • (VII/15 VIII) Ucieczka Dobrogosta z niewoli i powrót do Polski.
-(17 IV) Ludwik zatwierdza (w Radomsku) nadania dla Władysława.
-(25 VII) Spotkanie ze wszystkimi starostami Królestwa Polskiego w Zwolinie.
  • Ludwik przymusza starostów do złożenia przysięgi wierności Zygmuntowi Luksemburskiemu, mężowi córki Marii, margrabiemu brandenburskiemu.
-(VII) Wysłanie Zygmunta Luksemburskiego do Polski (w celu pacyfikacji Bartosza z Odolanowa, byłego starosty kujawskiego, przeciwnika panowania andegaweńskiego w Polsce).
  • Zygmunt zdobywa zamki w Koźminie, Nabyszycach i Koźmińcu.
  • (8-11 IX) Oblężenie Odolanowa.
  • Zawarcie ugody z Bartoszem z Odolanowa.
-(11 IX) Śmierć Ludwika Andegaweńskiego w Nagyszombat (lub w Trnawie).
  • Franciszek Piekosiński, Pieczęcie polskie wieków średnich: doba piastowska, Kraków 1899
  • Jerzy Wyrozumski, Kazimierz Wielki, Zakład Narodowy im. Ossolińskich - Wydawnictwo, Wrocław 2004
  • Kronika Krakowa, praca zbiorowa pod red. M. Michalika, Wydawnictwo "Kronika", Warszawa 1996
  • red. Marceli Antoniewicz, Janusz Zbudniewek, Książę Władysław Opolczyk: Fundator klasztoru Paulinów na Jasnej Górze w Częstochowie, Wydawnictwo DiG, Warszawa 2007
  • Marcin Spórna, Piotr Wierzbicki, Słownik władców Polski i pretendentów do tronu polskiego, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2003
  • Mariusz Wollny, Kazimierz Wielki: reformator i wizjoner, Oficyna Wydawnicza "Helicon", Kraków 2000
  • Przemysław Wiszewski, Ludwik Andegaweński i jego czasy, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2002
  • Stanisław Szczur, Krzysztof Ożóg, Piastowie, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1999
  • Tomasz Sadowski, Książęta opolscy i ich państwo, Wydawnictwo Rzeka, Wrocław 2001
  • Zygmunt Boras, Książęta piastowscy Śląska, Wydawnictwo Śląsk, Katowice 1978