Mieszko (III) Bolesławowic

genealogia:

kalendarium:

1079

Jak zaś doszło do wypędzenia króla Bolesława z Polski, długo byłoby o tym mówić; tyle wszakże można powiedzieć, że sam będąc pomazańcem [Bożym] nie powinien był [drugiego] pomazańca za żaden grzech karać cieleśnie. Wiele mu to bowiem zaszkodziło, gdy przeciw grzechowi grzech zastosował i za zdradę wydał biskupa na obcięcie członków. My zaś ani nie usprawiedliwiamy biskupa-zdrajcy, ani nie zalecamy króla, który tak szpetnie dochodził swych praw - lecz pozostawmy te sprawy, a opowiedzmy, jak przyjęto go na Węgrzech.
Skoro Władysław usłyszał, że Bolesław przybywa, z jednej strony cieszy się z przybycia przyjaciela, z drugiej jednak ma powód do gniewu; cieszy się wprawdzie z [możności] przyjęcia brata i przyjaciela, lecz boleje nad tym, że brat [jego] Władysław stał się [dlań] wrogiem. - Kronika polska Galla Anonima

• Bolesław Szczodry (wraz z żoną i Mieszkiem) udaje się na Węgry, na dwór króla Władysława I Świętego.

• Przejście Polski do obozu cesarskiego.

1080/1081

• Poprawa stosunków Władysława z Czechami (gwarantująca m.in. wsparcie w przypadku ewentualnej próby przywrócenia władzy Bolesławowi Szczodremu przez Władysława I Świętego).

1081/1082

Tego to chłopca wychowywał po śmierci ojca król węgierski Władysław i kochał go miłością ojcowską jakby [własnego] syna. - Kronika polska Galla Anonima

• Mieszko przybywa pod opieką Władysława I Świętego.

1086

Stąd stryj jego, książę Władysław [Herman], postanowił wezwać chłopca - pod złą wróżbą - z powrotem do Polski [...] - Kronika polska Galla Anonima
---
1086. Mieszko syn Bolesława Drugiego powrócił z Węgier [...] - Rocznik kapituły krakowskiej
---
[Władysław Święty] obległ Kraków. Na czwartą niedzielę, wiedząc, iż niedostatek w mieście strawy, kazał usypać w nocy górę przed miastem z ziemi, a posypać z wierzchu mąką. Mieszczanie rano ujrzeli z muru wielkość mąki, mniemali aby się to [Węgrzy] na długi czas gotowali leżeć, posłali łaski prosić [...] Król Władysław bacząc na ich pokorę zapłakał, wszystkie winy im odpuścił, [...] do domu się nawrócił. - Kronika wszelkiego świata Marcina Bielskiego

• Zajęcie Krakowa przez Władysława I Świętego i osadzenie w nim Mieszka (?).
• Mieszko rezygnuje z praw przysługujących mu po ojcu i akceptuje rządy stryja, w zamian za pierwszeństwo do tronu po jego śmierci (?).

1088

Stąd stryj jego, książę Władysław [Herman], postanowił [...] ożenić go - na próżno, niestety - z ruską dziewczyną. - Kronika polska Galla Anonima
---
1088. Mieszko pojął żonę. - Rocznik kapituły krakowskiej

1089

1089. Mieszko, syn króla Bolesława, zmarł. - Rocznik kapituły krakowskiej

• Ziemia krakowska powraca do władztwa Władysława Hermana (?).

Mieszko Bolesławowic -
ilustracja Stanisława Wyspiańskiego

ciekawostka:

Ewentualny najazd króla Władysława I Świętego na Polskę w roku 1086 jest dyskusyjny i wspomina o nim (bez daty rocznej) tylko XIV-wieczna węgierska Kronika Ilustrowana (na pięknej ilustracji przedstawiony jest król Władysław, gród krakowski oraz rycerstwo usypujące kopiec ziemny za pomocą długich butów), a z polskich źródeł historię powtarza tylko XVI-wieczna Kronika wszelkiego świata Marcina Bielskiego. Teoria taka jednak ma sens, gdyż wersja Galla Anonima o pokojowym i dobrodusznym sprowadzeniu bratanka do kraju przez Hermana jest bardzo naiwna: nie miał on Mieszkowi do zaoferowania nic, a sam Mieszko musiałby wyrzec się swych praw tylko dla samej tylko możliwości zamieszkania w Polsce.
Bardzo prawdopodobnie, iż informacja o interwencji węgierskiej w Krakowie dotyczy zupełnie innych wydarzeń z roku 1093, kiedy to Władysław Herman poszukiwał stronników przeciwko zbuntowanym dostojnikom wrocławskim. Gall Anonim informuje, iż Władysław i [...] Sieciech wezwali sobie na pomoc przeciw wrocławianom króla Węgier Władysława i księcia czeskiego Brzetysława, ale odnieśli stąd więcej hańby i szkody, niż sławy i zysku. Albowiem król Władysław byłby Sieciecha w więzach zabrał ze sobą na Węgry, gdyby ten ratując się nie uciekł wraz z malutkim Bolesławem [Krzywoustym]. Fragment ten wskazuje, iż do najazdu węgierskiego rzeczywiście doszło, jednak nie można go wprost połączyć z danymi z Kroniki Ilustrowanej.

przyczyna śmierci:

Prawdopodobnie OTRUTY w czasie uczty (z polecenia palatyna Sieciecha?). Gall Anonim opisuje: Powiadają mianowicie, że jacyś wrogowie z obawy, by krzywdy ojca nie pomścił, trucizną zgładzili tak pięknie zapowiadającego się chłopca; niektórzy zaś z tych, którzy z nim pili, zaledwie uszli niebezpieczeństwu śmierci.

miejsce pochówku:

OPACTWO BENEDYKTYNÓW W TYŃCU albo KATEDRA W KRAKOWIE.

literatura:

• August Bielowski, Monumenta Poloniae Historica, Lwów, Kraków 1864-1893
• Kazimierz Jasiński, Rodowód pierwszych Piastów, Oficyna Wydawnicza VOLUMEN, Warszawa 1993
• Krzysztof Benyskiewicz, Mieszko Bolesławowic 1069-1089 - źródła i tradycja historiograficzna, Towarzystwo Naukowe Societas Vistulana, Kraków 2005
• Marcin Spórna, Piotr Wierzbicki, Słownik władców Polski i pretendentów do tronu polskiego, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2003
• Oswald Balzer, Genealogia Piastów, Wydawnictwo Avalon, Kraków 2005
• Przemysław Wiszewski, Władysław Herman i jego czasy, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2002
• Stanisław Rosik, Bolesław Szczodry i jego czasy, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2002
• Stanisław Szczur, Krzysztof Ożóg, Piastowie, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1999

ilustracje:

• Kálti Márk, Chronica de Gestis Hungarorum, ok.1360