Mieszko II Lambert

genealogia:

rodzice → drzewo genealogiczne
Bolesław I Chrobry	Emnilda, córka Dobromira, księcia słowiańskiego
życie	panowanie
990 (Kraków?) - 10/11 V 1034 (Poznań?)	1025 (25 XII 1025) - 1031, 1032 - 1034
małżeństwa (konkubinaty)
OO1013 - 1031: Rycheza, córka Herenfrieda Ezzona, palatyna reńskiego ♥przed 1031-?: nieznana z imienia o nałożnicy (pellex) Mieszka wspomina Kronika klasztoru w Brauweiler podczas opisu wyjazdu Rychezy z Polski
potomstwo → drzewo genealogiczne
córka (? - po 1052) Kazimierz (25 VII 1016 - 19 III 1058) Gertruda (ok.1025 - 4 I 1108)

kalendarium:

1013

[...] przybył z wielkimi darami syn Bolesława Mieszko i złożył hołd lenny królowi, po czym przysięgą wzmocnił złożone przyrzeczenie. Następnie odprawiono go z wielkimi honorami i okazano mu wiele uprzejmości, by skłonić go do powtórnego przyjazdu. - Kronika Thietmara

• Mieszko składa hołd (osobisty?) Henrykowi II.

• Małżeństwo z Rychezą, córką Herenfrieda Ezzona, palatyna reńskiego.

1014

Książę Bolesław, w tysiącznych biegły sztuczkach, wysłał swego syna Mieszka do księcia czeskiego Udalryka i zaproponował mu, by przez pamięć na wspólne pokrewieństwo ułożyli swoje sprawy pokojowo i przeciwstawili się wspólnie wszystkim wrogom, a w szczególności cesarzowi. Udalryk jednak, uprzedzony przez wiarogodnych ludzi, że to wszystko ukartowane zostało na jego zgubę, pojmał Mieszka i zabiwszy przedniejszych spośród jego towarzyszy, uprowadził resztę wraz z księciem do Czech, gdzie wtrącił ich do więzienia. - Kronika Thietmara

• Mieszko zostaje uwięziony przez Udalryka i następnie przekazany na dwór cesarski.
• Uwolnienie Mieszka przez cesarza Henryka II (dzięki zabiegom Bolesława Chrobrego).

1015

• (3 VIII) Oddziały niemiecko-wieleckie przekraczają Odrę.

Mieszko atoli, pouczony przez swego niegodziwego ojca, skoro tylko zauważył, że nasi odeszli rozdzieleni na części, nie pozostawiwszy żadnej osłony, przeprawił się 13 września o świcie przez Łabę pod wspomnianym grodem [Miśnią] z siedmiu legiami i nakazał jednym z nich pustoszyć okolicę, drugim zaś przystąpić do zdobywania grodu. Kiedy to zobaczyli wietnicy, zwątpili o możności ocalenia i zostawiając prawie całą chudobę schronili się do warowni leżącej w górnej części grodu. Nieprzyjaciele, uradowani tym wielce, wdarli się do opuszczonego podgrodzia i zabrawszy wszystko, co tylko tam znaleźli, podpalili je, po czym podłożyli ogień wyżej w dwóch miejscach pod ową warownią i natarli na nią z całą zaciętością. Graf Herman, widząc, jak jego nader szczupła garstka obrońców słabnie, rzucił się na ziemię i błagał o zmiłowanie Chrystusa, jego zaś sławnego męczennika Donata o święte wstawiennictwo, następnie przywołał na pomoc niewiasty. Te stanęły na szańcach i rzucając stąd kamienie wsparły mężczyzn. Ogień, który podłożono, ugasiły w braku wody miodem i, Bogu dzięki, poskromiły wściekłość i zuchwałość wroga. Mieszko, przypatrując się temu wszystkiemu z wznoszącej się obok góry, oczekiwał na przybycie reszty rycerzy. Ci, pustosząc i paląc, gdzie tylko był ogień, wszystko wokoło aż do rzeki Gany, powrócili późno na zdrożonych koniach i byliby przenocowali tam ze swoim wodzem, by ruszyć nazajutrz do szturmu, gdyby nie zauważyli przybierającej wody na Łabie. Z tego powodu wojsko, mimo wielkiego zmęczenia, wycofało się w nader pomyślnych warunkach i ten szczęśliwy manewr ulżył zatroskanemu sercu wodza. - Kronika Thietmara

1017

[...] przeprawił się cesarz wraz z małżonką i wojskiem przez Łabę i przybył do Licykawy [...] Tam stał obozem przez dwie noce czekając na opóźniające się oddziały wojska. Następnie, po odjeździe cesarzowej i wielu innych ruszył z całą siłą wojenną naprzód. Tegoż dnia były książę bawarski Henryk, który jeździł do Bolesława w celu zawarcia pokoju, powrócił od niego wraz z jego posłami. Cesarz, wysłuchawszy jego sprawozdania, posłał go tam raz jeszcze, a gdy nic nie wskórał, pozwolił mu odjechać do jego pani i siostry. [...]
Podczas tych wydarzeń syn Bolesława Mieszko wtargnął z 10 legiami do Czech, które wskutek nieobecności księcia Udalryka mniejszy, niż zwykle mogły stawić opór. Przez dwa dni plądrował on kraj i powróciwszy z nieprzebranym tłumem jeńców wielką sprawił radość ojcu. - Kronika Thietmara

• Dywersyjny najazd Mieszka na Czechy.

1025

• Mieszko przejmuje władzę.

1026

[Kazimierz] w pacholęcym wieku oddany został przez rodziców do klasztoru, gdzie otrzymał gruntowne wykształcenie w świętych pismach. - Kronika polska Galla Anonima

1029

W tymże roku cesarz postanowił poprowadzić wojsko na Polskę. W wyznaczonym czasie zebrał on mnóstwo wojska za Łabą w miejscowości, która się nazywa Liszka, i pospieszył drogą, którą przedsięwziął [...] Cesarz wraz z wojskiem wiedziony drogą przez lasy, bezdroża, bagna i miejsca puste i niebezpieczne, nadto wyczerpany, nie dotarł dokąd zamierzał, ale za radą niektórych obległ gród Budziszyn, należący ongiś do jego państwa. Koło niego wielu zostało rannych i zabitych z obu stron. Cesarz, widząc, że nie zdoła pokonać swych przeciwników, przesunął wyprawę na rok następny i zawrócił do Saksonii. - Annalista Saxo

• Udana obrona oblężonego Budziszyna.

[...] Brzetysław, pokłoniwszy się z nowo zaślubioną ojcu Ołdrzychowi, prostą drogą wyruszył na Morawy. Albowiem przedtem ojciec oddał pod jego władzę całą ową ziemię po zmuszeniu do ucieczki wszystkich Polaków, z których wielu pochwyconych, setkami i setkami w szeregu, okutych, rozkazał był sprzedać na Węgry i dalej. - Kronika Czechów Kosmasa z Pragi

1030

• Destabilizacja sytuacji wewnętrznej w Niemczech, wobec powrotu z klasztoru Zygfryda, syna margrabiego Hodona.
  • Zygfryd (wraz ze sprzymierzonymi buntownikami) udaje się do Mieszka.

Mieszko, który przywłaszczył sobie, na przekór majestatowi cesarskiemu, królestwo u Słowian, napadł ze swoim potężnym wojskiem zbójecko na wschodnie połacie Saksonii i dokonawszy podpaleń i łupiestw, pomordował wielu mężów, pojmał wielką ilość kobiet i uśmiercił niesłychanymi prawie mordami niezliczoną ilość dzieci, a on sam i poprzez swoich ludzi, raczej wspólników diabła, srożył się niezwykłą surowością okrucieństwa w krajach chrześcijan na oczach Boga. - Roczniki hildesheimskie

• Bezprym i Otton Bolesławowic uciekają na Ruś.

Jarosław Bełz wziął. - Powieść Minionych Lat

• Utrata grodu Bełz.

1031

Cesarz z małym wojskiem Sasów jesienną porą najechał Słowian i Mieszka, który długo stawiał mu opór, zmusił do wydania kraju Łużyczan wraz z kilku innymi grodami, a także zdobyczy, które poczynił w Saksonii w latach poprzednich, oraz do zawarcia pokoju umocnionego przysięgami. - Roczniki hildesheimskie

• (IX) Zjazd z cesarzem Konradem II w Budziszynie.
  • Mieszko oddaje Milko i Łużyce Niemcom, w zamian za pokój wieczysty.

Jarosław i Mścisław zebrali wojów mnogich, poszli na Lachów, i zajęli Grody Czerwieńskie znowu, i spustoszyli ziemię lacką, i mnóstwo Lachów przywiedli, i rozdzielili ich. - Powieść Minionych Lat
---
Ów Mieszko po upływie miesiąca [od zawarcia traktatu pokojowego z cesarzem] został przez swego brata Bezpryma wygoniony nagłym najazdem i zmuszony do ucieczki do Udalryka do Czech. - Roczniki hildesheimskie
---
Gdy Mieszko przystąpił do prześladowania swego brata Ottona, wypędził go na Ruś. Gdy ten tam przez jakiś czas żył żałobnie, zaczął błagać Konrada o łaskę, aby z jego naciskiem i pomocą mógł powrócić do swej ojcowizny. Co gdy cesarz zechciał uczynić, postanowił, że on sam z wojskami z jednej strony, z druiej zaś ów brat, Otton, ruszą na Mieszka. Tego uderzenia Mieszko nie zdoławszy znieść, uciekł do Czech, do księcia Udalryka, na którego cesarz był w tym czasie zagniewany. [...] [Udalryk] aby się przypodobać cesarzowi, chciał mu wydać Mieszka, cesarz odrzucił taki zbrodniczy układ, mówiąc, że nie chce przyjmować nieprzyjaciela od nieprzyjaciela. - Dzieje Konrada II Wipona
---
Opowiadają też, że Czesi schwytali [Mieszka] zdradziecko na wiecu i rzemieniami skrępowali mu genitalia tak, że nie mógł już płodzić [potomstwa], za to, że król Bolesław, jego ojciec, podobną im wyrządził krzywdę, oślepiwszy ich księcia, a swego wuja. Mieszko tedy powrócił wprawdzie z niewoli, lecz żony więcej nie zaznał. - Kronika Polska Galla Anonima

• Utrata Grodów Czerwieńskich na rzecz Rusi.
• Ucieczka Mieszka do Czech.
  • Mieszko zostaje uwięziony przez księcia czeskiego, Udalryka.
• Powrót z Rusi Bezpryma i Ottona Bolesławowica.
  • Bezprym przejmuje władzę.

Królowa Rycheza, dokonawszy rozwodu z królem mężem swoim tak z powodu nienawiści i podjudzania niejakiej nałożnicy [...] jak też ze wzgardy dla nieznośnego jednocześnie i barbarzyńskiego godnego wzgardy obrządku Słowian [...] - Kronika klasztoru z Brauweiler

1032

W tym roku Bezprym został zabity przez swoich, nie bez poduszczenia, braci z powodu najstraszniejszej srogości swego tyraństwa [...] Natychmiast więc Mieszko wrócił do ojczyzny. - Roczniki hildesheimskie

• Mieszko powraca z Czech.

I gdy potem za zgodą cesarza przybył do Merseburga i gdy się pokornie oddał pod władzę cesarza, zapomniawszy o koronie i wszystkich ozdobach królewskich, łaskawiej, niż sam mógł przypuszczać, przyjął go cesarz i królestwo, które przedtem sam posiadał, podzielił pomiędzy niego i jego stryjecznego brata Thiedryka, które jednak tenże potem znowu sobie przywłaszczył. - Roczniki hildesheimskie
---
Wtedy to Mieszko wszystkimi sposobami zabiegał o przychylność cesarzowej Gizeli i innych książąt, aby zasłużył sobie na przywrócenie łaski cesarskiej. Cesarz powodowany miłosierdziem, przebaczył mu i podzieliwszy kraj Polan na trzy części, Mieszka ustanowił księciem tetrarchą, pozostałe dwie dwom pozostałym powierzył. - Dzieje Konrada II Wipona

• Mieszko rezygnuje z tytułu królewskiego.
• Podział Polski pomiędzy Mieszka, Ottona Bolesławowica oraz ich kuzyna Dytryka.

1033

1033-1034

1034

Mieczysław II
Jana Matejki

ciekawostka:

Mieszko II był osobą gruntowanie wykształconą i znał (co najmniej) dwa języki obce. Informację o tym zawarła księżna Matylda Szwabska w swoim liście do polskiego króla: [...] nie dość Ci tego, że możesz we własnym i w łacińskim języku chwalić godnie Boga, zapragnąłeś jeszcze w greckim.

ważniejsze fundacje:

przyczyna śmierci:

Prawdopodobnie CHOROBA NA TLE PSYCHICZNYM (Gotfryd z Viterbo zanotował w swej kronice, iż Mieszko został zabity przez własnego miecznika - obecnie ten zapis jest łączony ze śmiercią brata Ottona).

miejsce pochówku:

Prawdopodobnie KATEDRA W POZNANIU (zgodnie z informacją przekazaną przez Jana Długosza).

literatura:

• August Bielowski, Monumenta Poloniae Historica, Lwów, Kraków 1864-1893
• Gerard Labuda, Mieszko II Król Polski (1025-1034), Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 2008
• Jerzy Strzelczyk, Bolesław Chrobry, Wydawnictwo WBP, Poznań 2003
• Kazimierz Jasiński, Rodowód pierwszych Piastów, Oficyna Wydawnicza VOLUMEN, Warszawa 1993
• Marcin Spórna, Piotr Wierzbicki, Słownik władców Polski i pretendentów do tronu polskiego, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2003
• Mariusz Trąba, Lech Bielski, Poczet królów i książąt polskich, Wydawnictwo Park, Bielsko Biała 2003
• Oswald Balzer, Genealogia Piastów, Wydawnictwo Avalon, Kraków 2005
• Stanisław Rosik, Mieszko II Lambert i jego czasy, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2001
• Stanisław Szczur, Krzysztof Ożóg, Piastowie, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1999
• Stefan K. Kuczyński, Księga królów i książąt polskich, Świat Książki, Warszawa 1999
• Zdzisław S. Pietras, Mieszko II 990-1034, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1972

ilustracje:

• Stanisław Smolka, August Sokołowski, Królowie i książęta: rysunki Jana Matejki, Nakład Maurycego Perlesa, Wiedeń [ok. 1893]
• Fotografie miejsc historycznych, http://foto.poczet.com