Bolesław II płocki
Władca surowości pełen, ale mądry i sprawiedliwy, gromca srogi i prześladowca łotrów i gwałtowników.
Kronika Jana Długosza
Kronika Jana Długosza
genealogia:
| rodzice ⇒ drzewo genealogiczne | |
|---|---|
| Siemowit I Mazowiecki | Perejesława, córka Daniela, księcia halickiego |
| życie | |
| ok.1253/1258 - 20 albo 24 IV 1313 (Wyszogród) | |
| małżeństwa | |
| |
| potomstwo ⇒ drzewo genealogiczne | |
| |
| panowanie | |
| 1274/75-1294, 1310-1313: Gostynin, Płock, Rawa, Sochaczew 1288-1289: Sandomierz 1294-1310: Mazowsze | |
kalendarium:
1262
★
[Mendog, król litewski] zebrawszy ze swoich Prusów, Litwinów i innych pogańskich ludów wielką gromadę wojowników w liczbie około trzydziestu tysięcy wkroczył na ziemię mazowiecką. Tam najpierw miasto Płock, a potem inne miasta i wsie całej ziemi płockiej w okrutny sposób mieczem i ogniem zupełnie spustoszył łupiąc i rabując. [...][...] Mazowszanie w pewnej posiadłości Długosiodło walczyli w starciu z Prusami [raczej Litwinami - przyp. wł.]. A Prusowie odniósłszy zwycięstwo radośnie wrócili do swego kraju. - Kronika wielkopolska
---
1262. Książę Siemowit Mazowiecki zabity i spalony przez Litwinów w Jazdowie, a syn jego Konrad wzięty do niewoli. - Rocznik Traski-(wiosna-lato) Litewska wyprawa na Mazowsze.
- Płock zostaje spalony przez Litwinów.
- (23 VI) Śmierć Siemowita I.
- Litwini uprowadzają małoletniego Konrada, brata Bolesława.
- (5 VIII) Rycerstwo mazowieckie ponosi klęskę pod Długosiodłem w bitwie z połączonymi siłami Jaćwięgów, Litwinów i Rusinów.
★
[Bolesław Pobożny] zebrawszy wojsko na prośbę wdowy po Siemowicie, przedwcześnie zmarłym księciu Mazowsza, wszedł na ziemię mazowiecką i odbudował gród płocki, który poganie przedtem spalili. Odbudowany i dobrze obwarowany [gród] podarował wspomnianej wdowie i jej synom Bolesławowi i Konradowi. - Kronika wielkopolska-(/29 IX) Bolesław Pobożny wkracza na Mazowsze, odbudowuje Płock i zwraca go księżnej-wdowie Perejesławie i jej synom.1262/1264
-Konrad II powraca z niewoli litewskiej i przejmuje władzę na Mazowszu.1263, 1266, 1267
-Najazdy litewskie na Mazowsze.1274/1275
-Podział dzielnicy mazowieckiej z bratem Konradem.- Bolesław obejmuje zachodnie Mazowsze (z Rawą, Sochaczewem, Gostyninem i Płockiem).
1279
-Małżeństwo z Gaudemundą Zofią, córką Trojdena, księcia litewskiego.1281/1282
-Najazd na księstwo czerskie brata Konrada.- Oddziały Bolesława napadają i ograbiają żonę Konrada, Jadwigę i córkę Annę, przebywające w Jazdowie.
1283
-Odwetowa wyprawa Konrada na księstwo płockie.- Gostynin zostaje spustoszony.
1286
-(20 VI) Przywilej na rzecz arcybiskupstwa gnieźnieńskiego.- Bolesław zezwala arcybiskupowi na bicie (w okręgu łowickim) własnej monety, która będzie przyjmowana na całym Mazowszu płockim.
1288
-Śmierć Gaudemundy Zofii.★
1288. Leszek, książę Krakowa, Sandomierza i Sieradza zmarł bezdzietnie. Po nim nastąpił, poprzez elekcję, Bolesław książę Mazowsza. Wkrótce jednak przybył Henryk książę Wrocławia, który [opanował] miasto na skutek zdrady rzeźników, zaś zamek przez [zdradę] Sułka [z Niedźwiedzia]. - Rocznik Traski-(30 IX) Śmierć Leszka Czarnego.- Możnowładztwo małopolskie (pod przewodnictwem biskupa krakowskiego Pawła z Przemankowa) powołuje Bolesława na tron krakowski.
- Zdobycie ziemi sandomierskiej.
- Henryk IV zbrojnie wkracza do Krakowa (zostaje wpuszczony do miasta przez cech rzeźników).
- Sułko z Niedźwiedzia, kasztelan krakowski, przekazuje zamek Henrykowi.
- Początek wojny z Henrykiem IV (przy wsparciu Władysława Łokietka, Kazimierza II łęczyckiego i Lwa halickiego).
1289
★
[Gdy książęta śląscy] wracali na Śląsk, w czasie postoju koło miasta Siewierza napada na nich książę kujawski Władysław Łokietek z innymi książętami. A ponieważ oni także chwycili za broń dwudziestego szóstego lutego dochodzi do zawziętej walki między braćmi i rycerzami. I po wielkiej obustronnej rzezi zwycięstwo, jakkolwiek krwią drogo okupione, przypadło Łokietkowi i jego towarzyszom. Bardzo wielu spośród rycerzy śląskich padło, albo w czasie ucieczki dostało się do niewoli. Ginie w tej bitwie syn księcia głogowskiego Konrada, książę szprotawski [raczej ścinawski - przyp. wł.] Przemysł, który dopiero co osiągnął wiek młodzieńczy. [...] Książę opolski Bolesław ranny dostaje się do niewoli. Również dwie potyczki wszczęte przez rycerzy, jedna pod Skałą, a druga koło Świątnicy, przyniosły także dwie klęski rycerzom śląskim. - Kronika Jana Długosza-Walki z Henrykiem IV i jego koalicjantami (Henrykiem Głogowskim, Bolesławem I opolskim i Przemkiem ścinawskim).- (26 II) Zwycięstwo pod Siewierzem (na terytorium Kazimierza bytomskiego, lennika czeskiego).
- Śmierć Przemka ścinawskiego.
- Władysław pojmuje i więzi Bolesława I opolskiego.
- Władysław zajmuje miasto Kraków (bez zamku).
- (lato) Układ z Konradem II czerskim.
- Bolesław przekazuje Konradowi ziemię sandomierską w zamian za wycofanie się z rywalizacji o Kraków.
- Możni małopolscy przenoszą swe poparcie na Władysława.
- Bolesław przekazuje Konradowi ziemię sandomierską w zamian za wycofanie się z rywalizacji o Kraków.
- (VIII) Henryk IV odzyskuje władzę w Krakowie.
1291
-(zima/wiosna) Małżeństwo z Kunegundą, córką Przemysła Ottokara II, króla czeskiego, siostrą Wacława II Czeskiego.- Początek sojuszu z Wacławem II.
1292
-(VIII) Wacław II wyprawia się (ze wsparciem Bolesława, Bolesława I opolskiego i Kazimierza bytomskiego) przeciwko Władysławowi Łokietkowi i wspierającemu go Kazimierzowi II łęczyckiemu.- Zajęcie Sandomierza.
- Oblężenie Sieradza.
1294
-(11 X) Śmierć Konrada II czerskiego.- Bolesław obejmuje pełnię władzy na Mazowszu.
- Pogorszenie stosunków z Wacławem II.
1295
-(lato) Poparcie koronacji królewskiej Przemysła II.1296
-(8 II) Śmierć Przemysła II.- (II-III) Udzielenie wsparcia Władysławowi Łokietkowi w wojnie z Henrykiem Głogowskim i Bolesławem I opolskim.
1297
-Najazd na Miechów (w posiadaniu Wacława II).1300
★
Tenże Wacław król polski i czeski ruszył potem zbrojno z Pomorza do Mazowsza, a rozłożywszy się obozem pod Gostyninem, usiłował zdobyć przemocą i opanować zamek płocki. Ale gdy działania jego okazały się bezskuteczne, złupiwszy i sprzewracawszy całą okolicę, od oblężenia odstąpił. - Kronika Jana Długosza-Najazd Wacława II na Mazowsze (spowodowany sojuszem Bolesława z Władysławem Łokietkiem).- Wojska czeskie pustoszą okolice Gostynina i Płocka.
1300/1310
-Bolesław nakazuje budowę grodu w Warszawie.1302
-Rozpad małżeństwa z Kunegundą Czeską.- (22 VII) Kunegunda zostaje mniszką w klasztorze Św. Jerzego na zamku praskim.
1310
-Podział dzielnicy czersko-warszawskiej pomiędzy synów.- Wydzielenie Warszawy i Liwu Siemowitowi.
- Trojden obejmuje Czersk.
1312/1313
-(19 VII 1312/IV 1313) Leszek inowrocławski przebywa (przez pewien czas) na dworze Bolesława, w poszukiwaniu dokumentów, które mogą umożliwić mu odzyskanie ziemi michałowskiej z rąk krzyżackich.1313
-(20 albo 24 IV) Śmierć Bolesława II płockiego w Wyszogrodzie.heraldyka:
sfragistyka:
Ø 83 mm  +S BOLESLAI DEI GRACIA DVCIS MAZOVIE |
ciekawostka:
Druga żona Bolesława - Kunegunda, zanim poślubiła mazowieckiego księcia była wcześniej klaryską praską. Po raz pierwszy do zakonu wstąpiła (samowolnie) w roku 1276, ale 22 listopada tegoż samego roku ojciec odebrał ją z klasztoru i zaręczył z Hartmanem, synem Rudolfa I Habsburga. Te zaręczyny jednak zerwano i Kunegunda powróciła do klasztoru 8 września 1277 roku, skąd w początkach 1291 roku odebrał ją brat Wacław II i zaślubił z Bolesławem.
Małżeństwo zapewne nie było udane, gdyż w roku 1302 doszło do rozwodu i jeszcze tego samego roku (22 lipca) Kunegunda ponownie została mniszką (w klasztorze Św. Jerzego na zamku praskim), gdzie niebawem (19 września) uzyskała godność ksieni. Zmarła w klasztorze 27 listopada 1321 roku.
przyczyna śmierci:
| 20 albo 24 IV 1313 | nieznana |
|---|
pochówek:
| 1313 | katedra w Płocku (zgodnie z informacją podaną przez Jana Długosza) |
|---|---|
| zdjęcie katedry w Płocku | |
źródła:
- August Bielowski, Monumenta Poloniae Historica, Lwów, Kraków 1864-1893, [tłum. wł.]
- Jana Długosza kanonika krakowskiego Dziejów polskich ksiąg dwanaście, oprac. i tłum.: Karol Mecherzyński, t. I-V, Kraków 1867-1870
- Kronika Wielkopolska, oprac.: Brygida Kürbis, tłum.: Kazimierz Abgarowicz, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1965
literatura:
- Oswald Balzer, Genealogia Piastów, Wydawnictwo Avalon, Kraków 2005
- Edmund Długopolski, Władysław Łokietek na tle swoich czasów, TAiWPN Universitas, Kraków 2009
- Kazimierz Jasiński, Rodowód Piastów mazowieckich, Wydawnictwo Historyczne, Poznań - Wrocław 1998
- Stefan Krzysztof Kuczyński, Pieczęcie książąt mazowieckich, Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk, Warszawa 1978
- Marcin Spórna, Piotr Wierzbicki, Słownik władców Polski i pretendentów do tronu polskiego, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2003
- Stanisław Szczur, Krzysztof Ożóg, Piastowie, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1999
- Błażej Śliwiński, Leszek książę inowrocławski (1274/1275 - po 27 kwietnia 1339), Wydawnictwo Avalon, Kraków 2010
- Paweł Żmudzki, Studium podzielonego Królestwa - Książę Leszek Czarny, Wydawnictwo Neriton, Warszawa 2000
ilustracje:
- Kazimierz Stronczyński, Pobieżny przegląd pieczęci Piastów polskich, Warszawa 1881
- Fotografie miejsc historycznych, http://foto.poczet.com