Wacław III Czeski (Przemyślida)
(czes. Václav III)
Oddawał się pijaństwu, i najsprośniejszym chuciom ciała we dnie i w nocy folgował, majątki ludziom wydzierał i żony cudze sromocił.
Kronika Jana Długosza
Kronika Jana Długosza
genealogia:
| rodzice ⇒ drzewo genealogiczne | |
|---|---|
| Wacław II Czeski | Guta, córka Rudolfa II Habsburga, króla rzymskiego |
| życie | panowanie |
| 6 X 1289 (Praga) - 4 VIII 1306 (Ołomuniec) | WĘGRY: 1301 - 1305
CZECHY: 1305 - 1306 |
| małżeństwa (konkubinaty) | |
| |
| potomstwo (naturalne) ⇒ drzewo genealogiczne | |
| |
kalendarium:
1301
★
Ale Wacław król, zważając że już był starcem sędziwym i zgonu bliskim, wolał wszystkiego odstąpić raczej synowi; zaczem Wacława jedynaka swego, urodzonego z pierwszej żony, Jutty, dwanaście lat mającego, na prośbę posłów węgierskich, którzy w imieniu wszystkich chętnie się na to zgodzili, posłał do Węgier z silnym wojska zastępem. Ten od przychylnych sobie prałatów i baronów węgierskich z wielką radością przyjęty, odprowadzony został do Białogrodu (Alba Regalis) i zwykłym obyczajem przez Jana arcybiskupa Koloceńskiego (Strygońska bowiem stolica na ów czas była opróżnioną) koronowany; po czym niektóre zamki i prowincje objął w posiadanie. - Kronika Jana Długosza-(14 I) Śmierć Andrzeja III, króla węgierskiego.- Część możnowładców węgierskich zaprasza Wacława II do objęcia tronu w Budzie.
- Wacław II wyprawia się na Węgry i osadza na tronie swojego syna Wacława.
- (27 VIII) Koronacja Wacława III na króla Węgier (przyjmuje imię Władysław V) w Székesfehérvár.
- Początek konfliktu z Karolem Robertem Andegaweńskim o tron węgierski.
- Wacław II wyprawia się na Węgry i osadza na tronie swojego syna Wacława.
1303
-(31 III) Papież Bonifacy VIII ogłasza detronizację Władysława V (Wacława), zwalnia jego poddanych z przysiąg i nakazuje uznanie Karola Roberta Andegaweńskiego za króla Węgier, pod groźbą kar kościelnych.1304
★
[Wacław] uniesiony i zapalony gniewem, zebrawszy z królestw i państw swoich liczne wojsko, wkroczył do Węgier, i kazał je żołnierzom swoim łupić i pustoszyć. Najechawszy także miasto Gran (Strigonium), wziął je przemocą i wojsku wydał na łupiestwo. Stąd zwrócił się ku Budzie, i syna będącego raczej w niebezpieczeństwie życia niżeli w nadziei pozyskania tronu, wyrwał z przygody, a nawiedziwszy Węgry wieloma dotkliwymi klęskami, wrócił do Czech, i koronę węgierską ze sobą uwiózł. - Kronika Jana Długosza-Wyprawa interwencyjna Wacława II na Węgry.- Ustąpienie Przemyślidów z Węgier.
1305
-Wacław rezygnuje z korony węgierskiej.-Wybucha antyczeskie powstanie na Kujawach, w ziemi sieradzkiej i na Pomorzu.
-(21 VI) Śmierć Wacława II.
- Powołanie Wacława do objęcia władzy w Czechach i Polsce.
- Utrata ziemi sandomierskiej na rzecz Władysława Łokietka.
-(IX) Najazd litewski na ziemię kaliską.
- Wacław wzywa Zakon Krzyżacki na pomoc.
1306
-(25/26 I) Rozmowy pokojowe w Toruniu pomiędzy przedstawicielami Wacława (starosta wielkopolsko-kujawski Paweł z Pauelsteinu, biskup chełmiński Herman) i stronnikami Władysława Łokietka (Przemysł inowrocławski, biskup kujawski Gerward), przy pośrednictwie krzyżackim.- Przemysł inowrocławski zawiera rozejm z Czechami (ważny do dnia 29 września) i zobowiązuje się do wydania na czas rozejmu zamku Barow.
★
Tymczasem zebrawszy tak ze swoich, jak i posiłkowych zaciągów dosyć znaczne wojsko, ruszył król Wacław ku Krakowu. A kiedy dla obliczenia swych sił wojennych zatrzymał się w Ołomuńcu, gdzie do niego wiele przychylnej mu szlachty polskiej ściągnęło, i w domu dziekana ołomunieckiego w południe dla gorąca w jednej tylko koszuli używał wczasu, od pewnego rycerza, który z dawna na to czatował, napadnięty i mnogimi ugodzony ciosy, z morderczej ręki zginął. - Kronika Jana Długosza-Przygotowania do wyprawy interwencyjnej do Polski.- (4 VIII) Śmierć Wacława III Czeskiego w Ołomuńcu.
Wacław III - podobizna
z węgierskiej Kroniki Ilustrowanej
heraldyka:
sfragistyka:
 |  ...E REGIS |
 +WENCEZLAVS TERCIVS REX BOEMIAE ET POLONIAE |
przyczyna śmierci:
| 4 VIII 1306 | zasztyletowany (Jan Długosz podaje 3 wersje):
|
|---|
pochówek:
| 1306 | katedra w Ołomuńcu (Czechy) |
|---|---|
| 1326 | opactwo cystersów w Zbrasławiu (Czechy) (szczątki przeniesione przez siostrę Elżbietę) |
źródła:
- Jana Długosza kanonika krakowskiego Dziejów polskich ksiąg dwanaście, oprac. i tłum.: Karol Mecherzyński, t. I-V, Kraków 1867-1870
literatura:
- Edmund Długopolski, Władysław Łokietek na tle swoich czasów, TAiWPN Universitas, Kraków 2009
- Tomasz Jurek, Dziedzic Królestwa Polskiego książę głogowski Henryk (1274-1309), Wydawnictwo Avalon, Kraków 2006
- Marcin Spórna, Piotr Wierzbicki, Słownik władców Polski i pretendentów do tronu polskiego, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2003
ilustracje:
- Kálti Márk, Chronica de Gestis Hungarorum, [ok.1360]
- Szilágyi Sándor, A Magyar Nemzet Története, http://mek.niif.hu/00800/00893/html/, [09.01.2011]