Jan II Kazimierz Waza

Jan Kazimierz jest wzrostu wysokiego, dość kształtnego, i byłby przystojniejszy, gdyby nie kolor twarzy mocno wpadający w śniady. Rysy jego na pierwszy rzut oka nie bardzo przyjemne [...] Oprócz tego nie ma żadnego wdzięku w ruchach ciała, obejściu i mowie.
relacja nuncjusza Honorata Viscontiego

genealogia:

rodzice → drzewo genealogiczne
Zygmunt III WazaKonstancja, córka Karola II Habsburga, arcyksięcia austriackiego
życiepanowanie
22 III 1609 (Kraków) - 16 XII 1672 (Nevers-sur-Loire)1648 (koronacja 17 I 1649) - 1668
małżeństwa (konkubinaty)
  1. OO1649 - 1667: Ludwika Maria, córka Karola I Gonzagi, księcia de Nevers, wdowa po Władysławie IV Wazie
  2. ♥1650 - 1651: Elżbieta ze Słuszków Kazanowska, żona Hieronima Radziejowskiego
  3. ♥1654 - ok.1659: Anna Schönfeld - Austriaczka, dwórka
  4. ♥1659 - 1668: Katarzyna Franciszka von Bessen, żona podskarbiego nadwornego litewskiego Teodora Denhoffa
  5. ♥1669 - 1672: Maria Mignot, wdowa po marszałku Francji Franciszku de l'Hópital
    • związek niepewny
potomstwo (naturalne) → drzewo genealogiczne
  1. Maria Anna Teresa (1 VII 1650 - 1 VIII 1651)
    Jan Zygmunt (6 I 1652 - 20 II 1652)
  5. Maria Katarzyna (po 1669-?)
    • pochodzenie niepewne

kalendarium:

1633-1634

-(VIII-II) Udział w wyprawie przeciwko Moskwie.

1635

-(II) Wyjazd do Wiednia.
  • Jan Kazimierz otrzymuje rangę pułkownika cesarskiego.
  • Udział w walkach na pograniczu francusko-niemieckim.

1638

-(27 I) Wyjazd do Hiszpanii (w celu objęcia stanowiska wicekróla Portugalii oraz admirała floty hiszpańskiej).
  • Król Hiszpanii, Filip IV Habsburg nadaje Janowi Kazimierzowi Order Złotego Runa.
  • (18 V) Jan Kazimierz zostaje pojmany w Tour de Bouc i uwięziony przez Francuzów.

1640

-(2 II) Poselstwo Rzeczypospolitej (referendarza litewskiego Krzysztofa Korwina Gosiewskiego) do króla Francji Ludwika XIII.
  • (25 II) Jan Kazimierz zostaje uwolniony (po zapewnieniu neutralności Rzeczypospolitej w wojnie trzydziestoletniej).

1643

-(24 IX) Samowolne wstąpienie do zakonu jezuitów w klasztorze w Loreto.

1644

-(16 VII) Władysław wyraża zgodę na pozostanie Jana Kazimierza w zakonie.

1645

-(I) Jan Kazimierz opuszcza nowicjat jezuicki.

1645-1646

-Jan Kazimierz piastuje stanowisko kardynała diakona z nadania papieża Innocentego X.

1646

-(24 XII) Powrót do Rzeczypospolitej.

1647

-(XI) Jan Kazimierz występuje ze stanu duchownego.

1648

-(I/III) Kozacy opanowują całe Zaporoże i uzyskują poparcie Tatarów.
-(IV) Wybucha powstanie Bohdana Chmielnickiego na Ukrainie.
  • (29 IV-16 V) Klęska wojsk koronnych (dowodzonych przez Stefana Potockiego) w bitwie pod Żółtymi Wodami (wskutek zdrady Kozaków rejestrowych).
    • (19 V) Śmierć Stefana Potockiego (w wyniku odniesionych ran).
  • (26 V) Powstańcy zwyciężają wojska koronne pod Korsuniem.
    • Hetman wielki koronny Mikołaj Potocki oraz hetman polny koronny Marcin Kalinowski dostają się do niewoli.
  • (16 VII) Sejm konwokacyjny powołuje 3 regimentarzy, mających dowodzić wojskami koronnymi - Dominika Zasławskiego, Mikołaja Ostroroga i Aleksandra Koniecpolskiego.
    • Złamana zostaje zasada, iż w przypadku śmierci bądź niewoli hetmanów koronnych, dowództwo przejmują hetmani litewscy.
  • (28 VII) Zwycięstwo Jeremiego Wiśniowieckiego w starciu pod Starym Konstantynowem.
  • (23-25 IX) Klęska wojsk koronnych pod Piławcami.
  • (6-24 XI) Nieudane oblężenie Zamościa przez Kozaków.
-(20 V) Śmierć Władysława IV.
-(16 VII-1 VIII) Sejm konwokacyjny (pod laską Bogusława Leszczyńskiego).
-(8 X-19 XI) Sejm elekcyjny (pod laską Filipa Kazimierza Obuchowicza).
  • (11 XI) Karol Ferdynand Waza wycofuje swoją kandydaturę.
  • (17 XI) Elekcja Jana Kazimierza Wazy.
    • (21 XI) Jan Kazimierz zaprzysięga pacta conventa.
-Przekazanie bratu Karolowi Ferdynandowi księstwa opolskiego i raciborskiego (w podzięce za wycofanie się z elekcji).

1649

-(17 I) Koronacja Jana Kazimierza Wazy w katedrze wawelskiej.
-(19 I-14 II) Sejm koronacyjny (pod laską Franciszka Dubrawskiego).
  • Jan Kazimierz sprzeciwia się nadaniu buławy hetmańskiej Jeremiemu Wiśniowieckiemu.
-Odbicie Moryrza (10 II) i Bobrujska (22 II) przez wojska Janusza Radziwiłła.
-(19 II) Wojewoda bracławski Adam Kisiel rozpoczyna rokowania pokojowe z Kozakami w Perejesławiu.
  • Podpisanie zawieszenia broni (obowiązującego do 22 maja).
  • Bohdan Chmielnicki wycofuje się na Ukrainę.
-(III) Polacy odbijają Bar i Zasław z rąk kozackich.
-(30 V) Małżeństwo z Ludwiką Marią Gonzaga, wdową po bracie Władysławie.
-(17-18 VI) Oddziały litewskie Janusza Radziwiłła zwyciężają pod Zahalem.
-(10 VII-22 VIII) Oblężenie Zbaraża przez wojska Chmielnickiego i Tatarów.
-(30 VII) Zwycięstwo wojsk litewskich nad Kozakami pod Łojowem.
-(15-16 VIII) Porażka wojsk Jana Kazimierza (idących z odsieczą dla Zbaraża) pod Zborowem.
-(19 VIII) Ugoda zborowska.
  • Poszerzenie rejestru Kozaków do 40000.
  • Bohdan Chmielnicki zostaje zatwierdzony na stanowisku hetmana wojsk zaporoskich.
  • Zniesienie własności szlachty na ziemiach ukraińskich.
  • Zakaz stacjonowania armii koronnej w trzech województwach: bracławskim, czernichowskim oraz kijowskim.
  • Zagwarantowanie miejsca w Senacie metropolicie kijowskiemu.

1649-1650

-(22 XI-13 I) Sejm w Warszawie (pod laską Bogusława Leszczyńskiego).
  • (1649) Zniesienie piechoty wybranieckiej.
  • (23 XII 1649) Powierzenie buławy hetmańskiej Jeremiemu Wiśniowieckiemu (na czas pobytu w niewoli hetmanów koronnych).

1650

-(III) Tatarzy pustoszą Równe.
-(21 XI-24 XII) Obrady sejmu (pod laską Wincentego Korwina Gosiewskiego).

1651

-(III) Bohdan Chmielnicki oddaje się pod opiekę Turcji.
-(VI) Powstanie chłopskie Aleksandra Kostki-Napierskiego, Stanisława Łętowskiego i Marcina Radockiego na Podhalu.
  • (15 VI) Zajęcie Czorsztyna przez buntowników.
  • (18-24 VI) Próby odbicia twierdzy czorsztyńskiej przez wojska biskupa krakowskiego Piotra Gembickiego i oddziały okolicznej szlachty.
    • (24 VI) Aleksander Kostka-Napierski i Stanisław Łętowski poddają się i zostają uwięzieni.
  • (18 VII) Aleksander Kostka-Napierski zostaje upalowany, Stanisław Łętowski - poćwiartowany, a Marcin Radocki - ścięty (w Krakowie).
-(28-30 VI) Wojska królewskie rozbijają siły kozacko-tatarskie pod Beresteczkiem.
-Zdobycie Kijowa przez wojska Janusza Radziwiłła.
-(28 IX) Ugoda z Kozakami w Białej Cerkwi.
  • Rejestr kozacki zostaje zmniejszony do 20000.
  • Ograniczenie terytorium kontrolowanego przez Kozaków do województwa kijowskiego.
-Sprowadzenie do Rzeczypospolitej zakonu szarytek oraz zakonu księży misjonarzy.

1652

-(26 I-11 III) Sejm w Warszawie (pod laską Andrzeja Maksymiliana Fredry).
  • Wojewoda poznański Krzysztof Opaliński grozi królowi wypowiedzeniem posłuszeństwa przez szlachtę.
  • (9 III) Pierwsze zastosowanie liberum veto (przez posła upickiego Władysława Sicińskiego, który nie zgodził się na przedłużenie obrad sejmu).
-(2-3 VI) Wojska koronne (dowodzone przez hetmana polnego koronnego Marcina Kalinowskiego) zostają rozbite przez Kozaków pod Batohem.
  • (3 VI) Śmierć Marcina Kalinowskiego (podczas bitwy).
-(23 VII-17 VIII) Sejm w Warszawie (pod laską Aleksandra Sielskiego).
  • Ponowne powołanie piechoty wybranieckiej.
  • Rozwiązanie wojska kwarcianego.
-Opanowanie Jass przez Kozaków.

1653

-(II) Wyprawy Stefana Czarnieckiego przeciwko Kozakom i Tatarom.
  • Zajęcie Humania.
  • Porażka pod Monasterzyskami.
-(24 III-18 IV) Sejm w Brześciu Litewskim (pod laską Krzysztofa Paca).
-(V) Nawiązanie współpracy militarnej (przeciwko Kozakom i Tatarom) z wojewodą siedmiogrodzkim Jerzym II Rakoczym.
-(jesień) Jan Kazimierz wyprawia się na Ukrainę.
  • (10 X-15 XII) Wojska królewskie zostają zamknięte i oblężone w Żwańcu przez Kozaków i Tatarów.
    • (15 XII) Jan Kazimierz obiecuje Tatarom wypłatę 100000 czerwonych złotych i skłania ich do wycofania się.
    • (15/16 XII) Porozumienie rozejmowe z Bohdanem Chmielnickim.
      • Przywrócenie warunków ugody zborowskiej z 1649.

1654

-(18 I) Rada perejesławska.
  • Inkorporacja Ukrainy przez Rosję.
-(I) Wybucha wojna polsko-rosyjska.
  • Rosjanie zajmują Kijów, Dzisnę, Druję, Połock (17 VI), Mścisław (22 VII), Smoleńsk (3 X), Witebsk i Mohylew.
    • (22 VII) Rosjanie dokonują pogromu ludności cywilnej Mścisławia (tzw. Rzeź Trubeckiego).
  • (12 VIII) Zwycięstwo wojsk litewskich (dowodzonych przez hetmana wielkiego litewskiego Janusza Radziwiłła) nad Rosjanami pod Szkłowem.
  • (24 VIII) Wojska Janusza Radziwiłła zostają pobite pod Szepielewiczami.
-(11 II-28 III) Obrady sejmu (pod laską Franciszka Dubrawskiego).
-(9 VI-20 VII) Obrady sejmu (pod laską Krzysztofa Grzymułtowskiego).
-(20 VII) Zawarcie sojuszu z Chanatem Krymskim.
-Sprowadzenie do Rzeczypospolitej zakonu wizytek.

1655

-Nieudane oblężenie Nowego Bychowa i Mohylewa przez wojska litewskie.
-(29 I-1 II) Zwycięstwo wojsk polsko-tatarskich nad siłami kozacko-rosyjskimi pod Ochmatowem.
-(19 V-20 VI) Obrady sejmu (pod laską Jana Kazimierza Umiastowskiego).
-Rosjanie zdobywają Mińsk (13 VII), Wilno (8 VIII), Kowno (16 VIII) i Grodno (18 VIII).
  • (9 VIII) Car Aleksy Michałowicz Romanow ogłasza się wielkim księciem litewskim.
-(19 VII) Najazd szwedzki (II wojna północna, potop szwedzki).
  • (25 VII) Kapitulacja wielkopolskiego pospolitego ruszenia pod Ujściem.
  • (17 VIII) Janusz Radziwiłł poddaje (w Jaszwojniach) Litwę Szwecji.
  • (VIII) Jan Kazimierz opuszcza Warszawę (udaje się do Krakowa, a następnie na Śląsk).
  • Szwedzi zajmują Wielkopolskę, Warszawę (8 IX), Kraków (19 X) i Tarnów (4 X).
  • Zwycięstwo sił polskich pod dowództwem Stefana Czarnieckiego w starciu ze Szwedami pod Inowrocławiem.
  • (23 VIII) Zawiązanie antyszwedzkiej konfederacji w Wierzbołowie.
  • (16 IX) Porażka wojsk koronnych w bitwie pod Żarnowcem.
  • Początki antyszwedzkiej partyzantki chłopskiej w Małopolsce i na Podkarpaciu.
    • (IX) Starcie chłopów ze Szwedami pod Myślenicami.
    • (XII) Partyzanci góralscy zdobywają Nowy Sącz.
  • (3 X) Szwedzi pokonują pod Wojniczem siły hetmana polnego koronnego Stanisława Lanckorońskiego.
  • (20 X) Janusz Radziwiłł zawiera w Kiejdanach układ z królem szwedzkim, Karolem X Gustawem.
    • Zerwanie unii polsko-litewskiej.
  • (26 X) Hetmani koronni (Stanisław Rewera Potocki i Stanisław Lanckoroński) kapitulują przed Karolem X Gustawem.
  • (18 XI-26 XII) Udana obrona oblężonej Jasnej Góry.
  • (20 XI) Jan Kazimierz wydaje w Opolu uniwersał wzywający ludność do powstania.
  • (29 XII) Zawiązanie antyszwedzkiej konfederacji w Tyszowcach.
-(29 IX) Porażka wojsk hetmana wielkiego koronnego Stanisława Rewery Potockiego w bitwie z Kozakami i Rosjanami pod Gródkiem Jagiellońskim.
-(jesień) Zdobycie Lublina, Puław i Kazimierza przez wojska kozackie.
-Nieudane oblężenie Kamieńca Podolskiego (VII) i Lwowa (X-7 XI) przez Kozaków i Rosjan.
-(10-12 XI) Tatarzy (z posiłkami polskimi) rozbijają Kozaków pod Jezierną.
  • (12 XI) Bohdan Chmielnicki zostaje zmuszony do udzielenia pomocy zbrojnej Rzeczypospolitej oraz do zerwania związków z Rosją.

1656

-(17 I) Traktat w Królewcu.
  • Elektor Prus Królewskich, Fryderyk Wilhelm (Wielki Elektor) zostaje zmuszony do uznania zwierzchnictwa Szwecji.
-(20 I) Jan Kazimierz zawiązuje konfederację w Łańcucie.
-(18 II) Porażka wojsk polskich (dowodzonych przez Stefana Czarnieckiego) pod Gołębiem.
-Bitwa ze Szwedami pod Sandomierzem.
-(20 III) Uniwersał grochowiecki.
  • Stefan Czarniecki wzywa chłopów do walki ze Szwedami i grozi śmiercią szlachcie, która zabraniałaby swym poddanym podejmowania tej walki.
  • (22 III) Podobnej treści uniwersał wydaje (pod Kańczugą) marszałek wielki koronny Jerzy Lubomirski.
-(1 IV) Śluby lwowskie.
  • Jan Kazimierz ogłasza Maryję Królową Korony Polskiej i zapowiada polepszenie losu chłopów.
-(7 IV) Wojska Stefana Czarnieckiego zwyciężają pod Warką oddziały margrabiego badeńskiego, Fryderyka (idące na pomoc Szwedom).
-Porażki Polaków pod Kłeckiem (7 V) i Kcynią.
-Jan Kazimierz zawiera sojusz z Danią.
-(1 VII) Odbicie Warszawy z rąk szwedzkich.
-(28-30 VII) Bitwa pod Warszawą.
  • (30 VII) Jan Kazimierz nakazuje odwrót, opuszczenie Warszawy oraz przystąpienie do taktyki wojny szarpanej (partyzanckiej).
  • Szwedzi ponownie zajmują Warszawę.
-(8 X) Zwycięstwo hetmana polnego litewskiego Wincentego Gosiewskiego pod Prostkami nad siłami szwedzko-brandenburskimi.
-Odbicie Kalisza z rąk szwedzkich.
-(22 X) Wojska Wincentego Gosiewskiego zostają pokonane przez Szwedów i Brandenburczyków pod Filipowem.
-(3 XI) Zawarcie (w Niemieży) traktatu przymierza z Rosją.
  • Obietnica wyboru na tron Rzeczypospolitej cara lub jego syna.
-(20 XI) Szwedzko-pruski traktat w Labiawie.
  • Szwecja rezygnuje ze zwierzchnictwa nad Prusami.
  • Wielki Elektor przejmuje Warmię.
-(6 XII) Podpisanie traktatu w Radnot.
  • Postanowienie rozbioru Polski przez Szwedów, Siedmiogrodzian, Brandenburczyków, Bohdana Chmielnickiego i Bogusława Radziwiłła.

1657

-(I) Książę Siedmiogrodu, Jerzy II Rakoczy najeżdża Rzeczpospolitą.
  • (22 VII) Wojska Rakoczego kapitulują pod Międzybożem nad Bohem.
-(27 V) Zawarcie przymierza z cesarzem austriackim.
-(6 VIII) Śmierć Bohdana Chmielnickiego.
-(23 VIII) Odbicie Krakowa z rąk szwedzkich.
-Atak duński na terytoria szwedzkie.
  • (IX) Szwedzi wycofują się do twierdz pruskich.
-(19 IX i 6 XI) Traktaty w Welawie i Bydgoszczy.
  • Rzeczpospolita rezygnuje ze zwierzchnictwa nad Prusami Książęcymi.
  • Wielki Elektor wypowiada wojnę Szwecji.
-(zima) Oswobodzenie Torunia przez wojska polskie.

1658

-(II) Zjazd senatorski.
  • Jan Kazimierz zgłasza projekt zniesienia liberum veto, utworzenia rady senatorsko-szlacheckiej oraz wprowadzenia stałych podatków.
-(10 VII-30 VIII) Obrady sejmu (pod laską Władysława Lubowieckiego).
  • Uchwalenie manifestu o wygnaniu arian z Rzeczypospolitej.
-(16 IX) Ugoda hadziacka z Kozakami.
-Wznowienie działań wojennych z Rosją.
  • (21 X) Wojska Wincentego Gosiewskiego zostają pokonane przez Rosjan pod Werkami.
    • Wincenty Gosiewski dostaje się do niewoli.

1658-1659

-Stefan Czarniecki wyprawia się do Danii.
  • (VIII 1658) Odbicie twierdzy w Koldyndze z rąk szwedzkich.

1659

-Odbicie Grudziądza i Elbląga z rąk szwedzkich.
-(22 III-2 V) Obrady sejmu (pod laską Jana Tracha Gnińskiego).-(8 VII) Kozacy Iwana Wyhowskiego (wspomagani przez Polaków i Tatarów) zwyciężają Rosjan pod Konotopem.
-(VIII) Królowa Ludwika Maria zakłada tajny związek mający na celu przeprowadzenie elekcji vivente rege księcia francuskiego.
-(11 XI) Druga rada perejesławska.
  • Całkowita utrata autonomii przez Ukrainę na rzecz Rosji.
-(XII) Zwycięstwo wojsk rosyjskich nad Litwinami na lodzie jeziora Miadzioł.
-(25 XII) Rosjanie zdobywają Zabłudów.

1660

-Zdobycie Brześcia (I) i Nowogródka przez siły rosyjskie.
-(III) Udana obrona oblężonych Lachowicz przed Rosjanami.
-(3 V) Pokój ze Szwecją w Oliwie (zawarty dzięki staraniom Francji).
  • Jan Kazimierz zrzeka się praw do tronu szwedzkiego.
  • (26 VI) Sejm w Warszawie zatwierdza układ pokojowy.
-(VI-X) Ofensywa polska przeciwko Rosji.
  • (25 VI) Wojska Stefana Czarnieckiego zwyciężają Rosjan pod Połonką.
  • Nieudane oblężenie Borysowa (VII) i Mohylewa.
  • Odbicie Szkłowa, Orszy i Kopyści z rąk rosyjskich.
  • (27 IX-2 XI) Jerzy Lubomirski (wspomagany przez Kozaków Iwana Wyhowskiego) oblega Rosjan pod Cudnowem.
    • (7 X) Rozbicie wojsk kozackich Jerzego Chmielnickiego (idących z pomocą Rosjanom) pod Słobodyszczami.
      • (17 X) Zawarcie ugody cudnowskiej z Kozakami (potwierdzającej założenia ugody hadziackiej).
  • (6-7 X) Starcia wojsk Stefana Czarnieckiego nad rzeką Basią.
-(26 VI) Potwierdzenie prawa Wielkiego Elektora do Elbląga.

1661

-(3 I) Powstanie (z inicjatywy Marii Ludwiki) pierwszej polskiej gazety periodycznej - tygodnika Merkuriusz Polski (wydano 41 numerów).
-(20 I) Jan Kazimierz funduje we Lwowie uniwersytet.
-(2 V-18 VII) Obrady sejmu (pod laską Michała Kazimierza Radziwiłła).
  • (VI) Nieudana próba przeprowadzenia elekcji vivente rege księcia francuskiego przez stronnictwo dworskie.
-(VII) Nie opłacone wojsko tworzy antykrólewską konfederację w Koronie (Związek Święcony).
-(jesień) Wznowienie działań wojennych na Litwie.
  • Zwycięstwo nad Rosjanami pod Kuszlikami.
  • (2 XII) Odbicie Wilna z rąk rosyjskich.
-(11 IX) Powstanie Związku Braterskiego, antykrólewskiej konfederacji wojskowej na Litwie.

1662

-(I) Hieronim Roth, starszy ławnik z Królewca, odbywa potajemną podróż do Warszawy (której celem jest negocjacja warunków złożenia hołdu przez stany pruskie).
-(20 II-1 V) Obrady sejmu (pod laską Jana Wielopolskiego).
  • (II) Jan Kazimierz potwierdza wolną elekcję.
-(wiosna) Zajęcie Piaseczna przez oddziały Związku Święconego.
-(IV) Wincenty Gosiewski powraca z niewoli rosyjskiej.
-(25 X) Wojska pruskie wkraczają do Królewca (uniemożliwiając złożenie hołdu Janowi Kazimierzowi przez stany pruskie).
-(29 X) Wincenty Gosiewski zostaje zamordowany przez konfederatów ze Związku Braterskiego.

1663

-(VII) Traktat pojednawczy w Jaworowie.
  • Opłacenie konfederatów i rozwiązanie Związku Święconego oraz Związku Braterskiego.

1663-1664

-(16/17 VIII 1663-III 1664) Jan Kazimierz wyprawia się przeciwko Rosji.
  • Jerzy Lubomirski opuszcza obóz królewski i udaje się do Łańcuta.
    • Bunt części nie opłaconych wojsk.
  • (30 IX 1663) Zakończenie buntu w obozie pod Nietyczyńcami.
  • (22 X 1663) Hetman zaporoski Tymoteusz Tetera składa (w Białej Cerkwi) przysięgę na wierność Janowi Kazimierzowi.
  • (III 1664) Wycofanie się wojsk polsko-litewskich z Rosji.

1664

-Wyprawy pacyfikacyjne Stefana Czarnieckiego na Ukrainę.

1664-1665

-(26 XI-7 I) Obrady sejmu (pod laską Jana Tracha Gnińskiego).
  • (5-29 XII 1664) Sąd sejmowy skazuje Jerzego Lubomirskiego na utratę życia, czci, dóbr i dostojeństw.

1665

-(16 II) Śmierć Stefana Czarnieckiego.
-(12-28 III) Obrady sejmu (pod laską Jana Antoniego Chrapowickiego).
-(23 V) Jerzy Lubomirski zawiązuje antykrólewski rokosz.
  • (4 IX) Rokoszanie pokonują wojska litewskie (pisarza polnego Aleksandra Połubińskiego) pod Częstochową.
  • (6 XI) Układ rozejmowy pod Palczynem.
    • Jerzy Lubomirski przyrzeka Janowi Kazimierzowi rozwiązanie rokoszu i wyjazd z kraju.

1666

-(17 III-4 V) Obrady sejmu (pod laską Jana Odrowąża Pieniążka).
-(12 V) Rzeczpospolita traci zastaw w postaci księstwa opolskiego i raciborskiego.
-(13 VII) Rozgromienie wojsk królewskich przez rokoszan pod Mątwami.
-(31 VII) Ugoda pod Łęgonicami.
  • Ogłoszenie powszechnej amnestii dla rokoszan.
  • Jan Kazimierz wyrzeka się elekcji vivente rege.
  • Przywrócenie Jerzego Lubomirskiego do czci.
-(8 VIII) Akt pojednania między rokoszanami i królem w Jaroszynie.
-(9 XI-23 XII) Obrady sejmu (pod laską Marcina Oborskiego).
-(19 XII) Rozbicie wojsk koronnych stacjonujących na Ukrainie (dowodzonych przez Sebastiana Machowskiego) pod Ścianą i Braiłowem przez oddziały kozacko-tatarskie.

1667

-(30 I) Rozejm z Rosją w Andruszowie.
  • Lewobrzeżna Ukraina (z Kijowem) pozostaje w rękach rosyjskich.
  • Ustalenie kondominium polsko-rosyjskiego na Zaporożu.
  • Inflanty Polskie, województwo połockie i witebskie (bez Wieliża) powracają do Rzeczypospolitej.
-(7 III-18 IV) Obrady sejmu (pod laską Andrzeja Kotowicza).
-(10 V) Śmierć Ludwiki Marii Gonzaga.
-Unia pomiędzy Kościołem Ormiańskim oraz Katolickim w Rzeczypospolitej.
-(wiosna) Najazd tatarski na Rzeczpospolitą.
  • Pobicie Tatarów pod Tarnopolem.
  • Najazd Kozaków Iwana Sirki na Krym.
  • (6-16 X) Hetman polny koronny Jan Sobieski zwycięża Tatarów i Kozaków Piotra Doroszeńki pod Podhajcami.
    • (16 X) Zawarcie układu pokojowego z Tatarami.
    • (19 X) Piotr Doroszeńko odstępuje od przymierza z Turcją.
-(22 XI) Car Aleksy Michałowicz potwierdza rozejm andruszowski.

1668

-(2 I) Jan Kazimierz potwierdza rozejm andruszowski z Rosją.
-(24 I-7 III) Obrady sejmu (pod laską Karola Czartoryskiego).
-(27 VIII-16 IX) Obrady sejmu (pod laską Stefana Sarnowskiego).
  • (16 IX) Abdykacja Jana Kazimierza.
    • Interrexem zostaje prymas Mikołaj Prażmowski.

1669

-(III) Piotr Doroszeńko uznaje się lennikiem Turcji.
-(VII) Wyjazd Jana Kazimierza do Francji.

1670

-(24 II) Jan Kazimierz przejmuje siedem opactw z nadania króla Francji, Ludwika XIV.

1672

-(16 XII) Śmierć Jana Kazimierza Wazy w opactwie Nevers-sur-Loire.
© Copyright 1999-2010 Michał Szuster. Wszystkie prawa zastrzeżone.

Wszelkie materiały (m.in. treści, elementy graficzne oraz kod strony) zawarte na tej witrynie nie mogą być zamieszczane na innych stronach, rozpowszechniane i wprowadzane do systemów gromadzenia danych bez uprzedniej zgody Autora.