Jan II Kazimierz Waza

Jan Kazimierz jest wzrostu wysokiego, dość kształtnego, i byłby przystojniejszy, gdyby nie kolor twarzy mocno wpadający w śniady. Rysy jego na pierwszy rzut oka nie bardzo przyjemne [...] Oprócz tego nie ma żadnego wdzięku w ruchach ciała, obejściu i mowie.
relacja nuncjusza Honorata Viscontiego
rodzice ⇒ drzewo genealogiczne
Zygmunt III WazaKonstancja, córka Karola II Habsburga, arcyksięcia austriackiego
życiepanowanie
22 III 1609 (Kraków) - 16 XII 1672 (Nevers-sur-Loire)1648 - 1668
  • 17 I 1649 - katedra w Krakowie
małżeństwa (konkubinaty)
  1. OO1649 - 1667: Ludwika Maria, córka Karola I Gonzagi, księcia de Nevers, wdowa po Władysławie IV Wazie
    • 15 VII 1646 - katedra w Krakowie
  2. 1650 - 1651: Elżbieta ze Słuszków Kazanowska, żona Hieronima Radziejowskiego
  3. 1654 - ok.1659: Anna Schönfeld - Austriaczka, dwórka
  4. 1659 - 1668: Katarzyna Franciszka von Bessen, żona podskarbiego nadwornego litewskiego Teodora Denhoffa
  5. 1669 - 1672: Maria Mignot, wdowa po marszałku Francji Franciszku de l'Hópital
    • związek niepewny
potomstwo (naturalne) ⇒ drzewo genealogiczne
  1. Maria Anna Teresa (1 VII 1650 - 1 VIII 1651)
    Jan Zygmunt (6 I 1652 - 20 II 1652)
  2. Maria Katarzyna (po 1669-?)
    • pochodzenie niepewne
godności kościelne
1645-1646: kardynał diakon w Rzymie

1633-1634

-(VIII-II) Udział w wyprawie przeciwko Moskwie.

1635

-(II) Wyjazd do Wiednia.

1638

-(27 I) Wyjazd do Hiszpanii (w celu objęcia stanowiska wicekróla Portugalii oraz admirała floty hiszpańskiej).

1640

-(2 II) Poselstwo Rzeczypospolitej (wojewody smoleńskiego Krzysztofa Korwina Gosiewskiego) do króla Francji Ludwika XIII.

1643

-(24 IX) Samowolne wstąpienie do zakonu jezuitów w klasztorze w Loreto.

1644

-(16 VII) Władysław wyraża zgodę na pozostanie Jana Kazimierza w zakonie.

1645

-(I) Jan Kazimierz opuszcza nowicjat jezuicki.

1645-1646

-Jan Kazimierz piastuje stanowisko kardynała diakona z nadania papieża Innocentego X.

1646

-(24 XII) Powrót do Rzeczypospolitej.

1647

-(XI) Jan Kazimierz występuje ze stanu duchownego.

1648

-(I/III) Kozacy opanowują całe Zaporoże i uzyskują poparcie Tatarów.
-(IV) Wybucha powstanie Bohdana Chmielnickiego na Ukrainie.-(20 V) Śmierć Władysława IV.
-(16 VII-1 VIII) Sejm konwokacyjny (pod laską Bogusława Leszczyńskiego).
-(8 X-19 XI) Sejm elekcyjny (pod laską Filipa Kazimierza Obuchowicza).-Przekazanie bratu Karolowi Ferdynandowi księstwa opolskiego i raciborskiego (w podzięce za wycofanie się z elekcji).

1649

-(17 I) Koronacja Jana Kazimierza Wazy w katedrze wawelskiej.
-(19 I-14 II) Sejm koronacyjny (pod laską Franciszka Dubrawskiego).-Odbicie Moryrza (10 II) i Bobrujska (22 II) przez wojska Janusza Radziwiłła.
-(19 II) Wojewoda bracławski Adam Kisiel rozpoczyna rokowania pokojowe z Kozakami w Perejesławiu.-(III) Polacy odbijają Bar i Zasław z rąk kozackich.
-(30 V) Małżeństwo z Ludwiką Marią Gonzaga, wdową po bracie Władysławie.
-(17-18 VI) Oddziały litewskie Janusza Radziwiłła zwyciężają pod Zahalem.
-(10 VII-22 VIII) Oblężenie Zbaraża przez wojska Chmielnickiego i Tatarów.
-(30 VII) Zwycięstwo wojsk litewskich nad Kozakami pod Łojowem.
-(15-16 VIII) Porażka wojsk Jana Kazimierza (idących z odsieczą dla Zbaraża) pod Zborowem.
-(19 VIII) Ugoda zborowska.

1649-1650

-(22 XI-13 I) Sejm w Warszawie (pod laską Bogusława Leszczyńskiego).

1650

-(III) Tatarzy pustoszą Równe.
-(21 XI-24 XII) Obrady sejmu (pod laską Wincentego Korwina Gosiewskiego).

1651

-(III) Bohdan Chmielnicki oddaje się pod opiekę Turcji.
-(VI) Powstanie chłopskie Aleksandra Kostki-Napierskiego, Stanisława Łętowskiego i Marcina Radockiego na Podhalu.-(28-30 VI) Wojska królewskie rozbijają siły kozacko-tatarskie pod Beresteczkiem.
-Zdobycie Kijowa przez wojska Janusza Radziwiłła.
-(28 IX) Ugoda z Kozakami w Białej Cerkwi.-Sprowadzenie do Rzeczypospolitej zakonu szarytek oraz zakonu księży misjonarzy.

1652

-(26 I-11 III) Sejm w Warszawie (pod laską Andrzeja Maksymiliana Fredry).-(2-3 VI) Wojska koronne (dowodzone przez hetmana polnego koronnego Marcina Kalinowskiego) zostają rozbite przez Kozaków pod Batohem.-(23 VII-17 VIII) Sejm w Warszawie (pod laską Aleksandra Sielskiego).-Opanowanie Jass przez Kozaków.

1653

-(II) Wyprawy Stefana Czarnieckiego przeciwko Kozakom i Tatarom.-(24 III-18 IV) Sejm w Brześciu Litewskim (pod laską Krzysztofa Paca).
-(V) Nawiązanie współpracy militarnej (przeciwko Kozakom i Tatarom) z wojewodą siedmiogrodzkim Jerzym II Rakoczym.
-(jesień) Jan Kazimierz wyprawia się na Ukrainę.

1654

-(18 I) Rada perejesławska.-(I) Wybucha wojna polsko-rosyjska.-(11 II-28 III) Obrady sejmu (pod laską Franciszka Dubrawskiego).
-(9 VI-20 VII) Obrady sejmu (pod laską Krzysztofa Grzymułtowskiego).
-(20 VII) Zawarcie sojuszu z Chanatem Krymskim.
-Sprowadzenie do Rzeczypospolitej zakonu wizytek.

1655

-Nieudane oblężenie Nowego Bychowa i Mohylewa przez wojska litewskie.
-(29 I-1 II) Zwycięstwo wojsk polsko-tatarskich nad siłami kozacko-rosyjskimi pod Ochmatowem.
-(19 V-20 VI) Obrady sejmu (pod laską Jana Kazimierza Umiastowskiego).
-Rosjanie zdobywają Mińsk (13 VII), Wilno (8 VIII), Kowno (16 VIII) i Grodno (18 VIII).-(19 VII) Najazd szwedzki (II wojna północna, potop szwedzki).-(29 IX) Porażka wojsk hetmana wielkiego koronnego Stanisława Rewery Potockiego w bitwie z Kozakami i Rosjanami pod Gródkiem Jagiellońskim.
-(jesień) Zdobycie Lublina, Puław i Kazimierza przez wojska kozackie.
-Nieudane oblężenie Kamieńca Podolskiego (VII) i Lwowa (X-7 XI) przez Kozaków i Rosjan.
-(10-12 XI) Tatarzy (z posiłkami polskimi) rozbijają Kozaków pod Jezierną.

1656

-(17 I) Traktat w Królewcu.-(20 I) Jan Kazimierz zawiązuje konfederację w Łańcucie.
-(18 II) Porażka wojsk polskich (dowodzonych przez Stefana Czarnieckiego) pod Gołębiem.
-Bitwa ze Szwedami pod Sandomierzem.
-(20 III) Uniwersał grochowiecki.-(1 IV) Śluby lwowskie.-(7 IV) Wojska Stefana Czarnieckiego zwyciężają pod Warką oddziały margrabiego badeńskiego, Fryderyka (idące na pomoc Szwedom).
-Porażki Polaków pod Kłeckiem (7 V) i Kcynią.
-Jan Kazimierz zawiera sojusz z Danią.
-(1 VII) Odbicie Warszawy z rąk szwedzkich.
-(28-30 VII) Bitwa pod Warszawą.-(8 X) Zwycięstwo hetmana polnego litewskiego Wincentego Gosiewskiego pod Prostkami nad siłami szwedzko-brandenburskimi.
-Odbicie Kalisza z rąk szwedzkich.
-(22 X) Wojska Wincentego Gosiewskiego zostają pokonane przez Szwedów i Brandenburczyków pod Filipowem.
-(3 XI) Zawarcie (w Niemieży) traktatu przymierza z Rosją.-(20 XI) Szwedzko-pruski traktat w Labiawie.-(6 XII) Podpisanie traktatu w Radnot.

1657

-(I) Książę Siedmiogrodu, Jerzy II Rakoczy najeżdża Rzeczpospolitą.-(27 V) Zawarcie przymierza z cesarzem austriackim.
-(6 VIII) Śmierć Bohdana Chmielnickiego.
-(23 VIII) Odbicie Krakowa z rąk szwedzkich.
-Atak duński na terytoria szwedzkie.-(19 IX i 6 XI) Traktaty w Welawie i Bydgoszczy.-(zima) Oswobodzenie Torunia przez wojska polskie.

1658

-(II) Zjazd senatorski.-(10 VII-30 VIII) Obrady sejmu (pod laską Władysława Lubowieckiego).-(16 IX) Ugoda hadziacka z Kozakami.
-Wznowienie działań wojennych z Rosją.

1658-1659

-Stefan Czarniecki wyprawia się do Danii.

1659

-Odbicie Grudziądza i Elbląga z rąk szwedzkich.
-(22 III-2 V) Obrady sejmu (pod laską Jana Tracha Gnińskiego).-(8 VII) Kozacy Iwana Wyhowskiego (wspomagani przez Polaków i Tatarów) zwyciężają Rosjan pod Konotopem.
-(VIII) Królowa Ludwika Maria zakłada tajny związek mający na celu przeprowadzenie elekcji vivente rege księcia francuskiego.
-(11 XI) Druga rada perejesławska.-(XII) Zwycięstwo wojsk rosyjskich nad Litwinami na lodzie jeziora Miadzioł.
-(25 XII) Rosjanie zdobywają Zabłudów.

1660

-Zdobycie Brześcia (I) i Nowogródka przez siły rosyjskie.
-(III) Udana obrona oblężonych Lachowicz przed Rosjanami.
-(3 V) Pokój ze Szwecją w Oliwie (zawarty dzięki staraniom Francji).-(VI-X) Ofensywa polska przeciwko Rosji.-(26 VI) Potwierdzenie prawa Wielkiego Elektora do Elbląga.

1661

-(3 I) Powstanie (z inicjatywy Marii Ludwiki) pierwszej polskiej gazety periodycznej - tygodnika Merkuriusz Polski Ordynaryjny (wydano 41 numerów).
-(20 I) Jan Kazimierz funduje we Lwowie uniwersytet.
-(2 V-18 VII) Obrady sejmu (pod laską Michała Kazimierza Radziwiłła).-(VII) Nie opłacone wojsko tworzy antykrólewską konfederację w Koronie (Związek Święcony).
-(jesień) Wznowienie działań wojennych na Litwie.-(11 IX) Powstanie Związku Braterskiego, antykrólewskiej konfederacji wojskowej na Litwie.

1662

-(I) Hieronim Roth, starszy ławnik z Królewca, odbywa potajemną podróż do Warszawy (której celem jest negocjacja warunków złożenia hołdu przez stany pruskie).
-(20 II-1 V) Obrady sejmu (pod laską Jana Wielopolskiego).-(wiosna) Zajęcie Piaseczna przez oddziały Związku Święconego.
-(IV) Wincenty Gosiewski powraca z niewoli rosyjskiej.
-(25 X) Wojska pruskie wkraczają do Królewca (uniemożliwiając złożenie hołdu Janowi Kazimierzowi przez stany pruskie).
-(29 X) Wincenty Gosiewski zostaje zamordowany przez konfederatów ze Związku Braterskiego.

1663

-(VII) Traktat pojednawczy w Jaworowie.

1663-1664

-(16/17 VIII 1663-III 1664) Jan Kazimierz wyprawia się przeciwko Rosji.

1664

-Wyprawy pacyfikacyjne Stefana Czarnieckiego na Ukrainę.

1664-1665

-(26 XI-7 I) Obrady sejmu (pod laską Jana Tracha Gnińskiego).

1665

-(16 II) Śmierć Stefana Czarnieckiego.
-(12-28 III) Obrady sejmu (pod laską Jana Antoniego Chrapowickiego).
-(23 V) Jerzy Lubomirski zawiązuje antykrólewski rokosz.

1666

-(17 III-4 V) Obrady sejmu (pod laską Jana Odrowąża Pieniążka).
-(12 V) Rzeczpospolita traci zastaw w postaci księstwa opolskiego i raciborskiego.
-(13 VII) Rozgromienie wojsk królewskich przez rokoszan pod Mątwami.
-(31 VII) Ugoda pod Łęgonicami.-(8 VIII) Akt pojednania między rokoszanami i królem w Jaroszynie.
-(9 XI-23 XII) Obrady sejmu (pod laską Marcina Oborskiego).
-(19 XII) Rozbicie wojsk koronnych stacjonujących na Ukrainie (dowodzonych przez Sebastiana Machowskiego) pod Ścianą i Braiłowem przez oddziały kozacko-tatarskie.

1667

-(30 I) Rozejm z Rosją w Andruszowie.-(7 III-18 IV) Obrady sejmu (pod laską Andrzeja Kotowicza).
-(10 V) Śmierć Ludwiki Marii Gonzaga.
-Unia pomiędzy Kościołem Ormiańskim oraz Katolickim w Rzeczypospolitej.
-(wiosna) Najazd tatarski na Rzeczpospolitą.-(22 XI) Car Aleksy Michałowicz potwierdza rozejm andruszowski.

1668

-(2 I) Jan Kazimierz potwierdza rozejm andruszowski z Rosją.
-(24 I-7 III) Obrady sejmu (pod laską Karola Czartoryskiego).
-(27 VIII-16 IX) Obrady sejmu (pod laską Stefana Sarnowskiego).

1669

-(III) Piotr Doroszeńko uznaje się lennikiem Turcji.
-(VII) Wyjazd Jana Kazimierza do Francji.

1670

-(24 II) Jan Kazimierz przejmuje siedem opactw z nadania króla Francji, Ludwika XIV.

1672

-(16 XII) Śmierć Jana Kazimierza Wazy w opactwie Nevers-sur-Loire.
literatura:ilustracje:
POCZET.COM (treść i kod strony) jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa-Użycie niekomercyjne-Bez utworów zależnych 3.0 Polska.
Serwis wpisany został do rejestru dzienników i czasopism prowadzonego przez Sąd Okręgowy w Katowicach pod poz. Pr 2428.
partnerzy: ApisVideoHistoriaJęzyk niemieckiJęzyk francuskiBiologiaWiedza o społeczeństwieDrukarniaŻegluga śródlądowaWydawnictwo AVALON