Jerzy II Wspaniały (Brzeski, Pobożny, Czarny)

W radach roztropny, w wyrokach rozważny, w wojnie dzielny, w rządach sprawiedliwy, w układach szczęśliwy, w naganach szczery, w obejściu ze swymi równymi dworski i przyjacielski, w karaniu łaskawy, do przebaczenia skłonny, do pomocy gotowy, o zbawienie swe troskliwy, skory do dobrych uczynków, w postępowaniu szybki. Dzięki dobrym stronom swego charakteru przez wszystkich serdecznie kochany.
fragment epitafium

genealogia:

rodzice ⇒ drzewo genealogiczne
Fryderyk II legnicki	Zofia, córka Fryderyka V Starszego, margrabiego brandenburskiego, wnuczka Kazimierza IV Jagiellończyka
życie
18 VII 1523 (Legnica) - 7 V 1586 (Brzeg)
małżeństwa
OO1545 - 1586: Barbara, córka Joachima II, elektora brandenburskiego
potomstwo ⇒ drzewo genealogiczne
Barbara (24 IX 1548 - 28 IX 1565) Joachim Fryderyk (29 IX 1550 - 25 III 1602) Jan Jerzy (17 VI 1552 - 6 VII 1592) Zofia (19 XI 1556 - 24 VIII 1594) Magdalena (14 X 1560 - 2/3 II 1562) córka (1561) Elżbieta Magdalena (17 XI 1562 - 1 II 1630)
panowanie
1547-1586: Brzeg, Oława, Ścinawa, Ziębice 1548-1569: Oleśnica (regencja) 1551-ok.1557: Legnica (regencja)

kalendarium:

1545

-(15 II) Małżeństwo z Barbarą, córką Joachima II, elektora brandenburskiego.

1546

-(V) Zjazd z królem Ferdynandem I Habsburgiem we Wrocławiu, wobec zbliżenia legnicko-brandenburskiego.

1547

-(17 IX) Śmierć Fryderyka II legnickiego.

Podział dzielnicy legnicko-brzeskiej z bratem Fryderykiem III.
- Jerzy obejmuje księstwo brzeskie (z Brzegiem, Oławą, Strzelinem, Niemczą, Kluczborkiem, Byczyną, Wołowem i Ścinawą) oraz część księstwa ziębickiego (z Ziębicami i Henrykowem).

1548

-Objęcie rządów opiekuńczych w księstwie oleśnickim w imieniu małoletnich synów Henryka II Podiebrada.

1549

-(1 III) Złożenie hołdu Ferdynandowi I Habsburgowi w Pradze.

1550

-(13 II) Spór z Fryderykiem III.

Bracia zostają wezwani do Pragi przez Ferdynanda Habsburga.
- (26 IV) Nakaz respektowania podziału księstwa legnicko-brzeskiego.

1551

-Fryderyk III przechodzi na stronę króla Francji, Henryka II.

Ferdynand Habsburg przekazuje księstwo legnickie synowi Fryderyka III, nieletniemu Henrykowi XI.
(22 IX) Jerzy wraz z biskupem wrocławskim, Baltazarem von Promnitz zostają regentami w księstwie legnickim.

1553

-(VII) Udział w krakowskich uroczystościach ślubnych Zygmunta Augusta i Katarzyny Habsburżanki.

ok. 1557

-Przywrócenie Fryderyka III do łask przez Ferdynanda Habsburga.

Zakończenie rządów regencyjnych w księstwie legnickim.

1558

-Jerzy odkupuje od Fryderyka III Złotoryję, Grodziec i Lubań (za cenę 67000 talarów).

1559

-Ponowny spór Fryderyka III z Ferdynandem Habsburgiem.

(X) Fryderyk III zostaje uwięziony z rozkazu Ferdynanda.
Jerzy wraz z biskupem Baltazarem zostają opiekunami Henryka XI.

1565

-Jerzy odkupuje od Adama von Beess jego posiadłość (za cenę 58200 talarów).

1566

-Wsparcie Maksymiliana II Habsburga w jego wyprawie przeciwko Turkom.

(IX) Śmierć sułtana Sulejmana.
- Jerzy wraz z wojskami śląsko-łużyckimi (2300 ludzi) powraca do Brzegu.

1569

-Zakończenie rządów regencyjnych w księstwie oleśnickim.

1574

-(I) Powitanie (w imieniu Maksymiliana II Habsburga) zmierzającego do Rzeczypospolitej Henryka Walezego.
-W Brzegu powstaje bractwo strzeleckie, mające doskonalić mieszczan we władaniu bronią palną.

1586

-(7 V) Śmierć Jerzego II Wspaniałego w Brzegu.

Jerzy II Wspaniały

heraldyka:

ciekawostka:

zamek w Brzegu
Jerzy II ukończył rozpoczętą przez swego ojca przebudowę i rozbudowę zamku w Brzegu. Nowa siedziba książęca była imponująca. Gotycki zamek przebudowano na wspaniałą renesansową rezydencję, wzorowaną na krakowskim Wawelu. Przebudowano również wnętrza przyzamkowej kolegiaty, aby mogła pełnić rolę rodowej nekropolii.
W roku 1577 o mały włos nie doszło do tragedii: podczas burzy w zamek uderzył piorun. Na szczęście nie spowodował on groźnego w skutkach pożaru, lecz jedynie osmalił mur.

zdjęcie zamku w Brzegu

ważniejsze fundacje:

	zamek w Brzegu (renesansowy)
1563- 1569	Gymnasium Illustre Bregense (gimnazjum w Brzegu)

przyczyna śmierci:

7 V 1586	nieznana

pochówek:

zamkowa kaplica Św. Jadwigi w Brzegu

zdjęcie kaplicy zamkowej w Brzegu
9 VI 1586	kaplica zamkowa Św. Jadwigi w Brzegu (obecnie trumna księcia znajduje się w piwnicy zamkowej)
zdjęcie trumny Jerzego II Wspaniałego

źródła:

Łukasz Górnicki: Dzieje w Koronie Polskiej, oprac.: Stanisław Sierpowski, Oficyna Wydawnicza FOKA, Wrocław 2010

literatura:

Zygmunt Boras, Książęta piastowscy Śląska, Wydawnictwo Śląsk, Katowice 1978
Kazimierz Jasiński, Rodowód Piastów śląskich, Wydawnictwo Avalon, Kraków 2007
Stanisław Szczur, Krzysztof Ożóg, Piastowie, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1999

ilustracje:

Fotografie miejsc historycznych, http://foto.poczet.com