Kazimierz IV Jagiellończyk
(właśc. Kazimierz Andrzej Jagiellończyk)
Był zaś król Kazimierz wysokiego wzrostu; od przodu głosy do jej szczytu całkiem łysy; o twarzy podłużnej i chudej; mówił sepleniąc; od wczesnego dzieciństwa do starości życia zawsze myśliwy i ptasznik.
Chronica Polonorum Macieja Miechowity
Chronica Polonorum Macieja Miechowity
genealogia:
| rodzice ⇒ drzewo genealogiczne | |
|---|---|
| Władysław II Jagiełło | Zofia (Sonka), córka Andrzeja, księcia Holszańskiego |
| życie | panowanie |
| 29 XI 1427 (Kraków) - 7 VI 1492 (Grodno) | LITWA: 1440 - 1492 POLSKA: 1447 - 1492
|
| małżeństwa | |
| |
| potomstwo ⇒ drzewo genealogiczne | |
| |
kalendarium:
1435
-(jesień) Hołd wojewody mołdawskiego Eliasza.1438
-(2 III) Zjazd panów czeskich w Chrudimiu.- Kazimierz zostaje wybrany na króla Czech.
- Szlachta, wbrew stanowisku biskupa Zbigniewa Oleśnickiego, postanawia o przyjęciu korony czeskiej dla Kazimierza.
- (29 VI) Albrecht Habsburg koronuje się w Pradze na króla czeskiego.
- (23 IX) Porażka czeskich zwolenników Kazimierza pod Żelenicami.
- Zobowiązanie się książąt oświęcimskich (2 X): Wacława, Przemysława i Jana IV, książąt opolskich (6 X): Bolesława V Wołoszka, Bernarda, Jana i Mikołaja I oraz Wacława II Przemyślidy, księcia opawsko-raciborskiego (18 X) do złożenia hołdu Kazimierzowi po jego koronacji na króla czeskiego.
- (XI) Wojska polskie wycofują się spod Opawy.
1439
-(10 II) Traktat namysłowski z Albrechtem Habsburgiem.- Kazimierz zrzeka się praw do tronu czeskiego.
1440
-(wiosna) Zjazd z Władysławem III w Sączu.- Udział w obradach dotyczących powołania Władysława na tron węgierski, a także ustanowienia rządów namiestniczych na czas nieobecności króla w Koronie.
- (wiosna) Bolesław IV zajmuje zbrojnie Podlasie (należące prawnie do Mazowsza - zgodnie z umowami zawartymi jeszcze z Władysławem Jagiełłą).
- (V) Władysław wysyła Kazimierza na Litwę (w charakterze namiestnika).
- (29 VI) Bojarstwo litewskie wynosi Kazimierza na tron wielkoksiążęcy.
- Panowie polscy popierają kandydaturę Michała (Michajłuszki), syna Zygmunta Kiejstutowicza, na tron wielkoksiążęcy.
- (29 VI) Bojarstwo litewskie wynosi Kazimierza na tron wielkoksiążęcy.
-Michajłuszka opuszcza Litwę i wyjeżdża na dwór swego szwagra, Bolesława IV.
1441
-(11 XI) Polsko-litewski zjazd walny w Parczewie.- Nieudane negocjacje z Bolesławem IV w sprawie przywrócenia Michajłuszce należnego działu ojcowizny (ziemi możajskiej).
- Bolesław IV nie wyraża zgody na zwrot Podlasia Litwinom.
1442
-Utworzenie na Żmudzi odrębnej jednostki administracyjnej, równorzędnej z województwem.- Zażegnanie separatyzmu żmudzkiego.
1444
-(26 VIII) Zjazd szlachty koronnej w Piotrkowie.- Władysław III (poprzez posła, kanclerza Jana Gruszczyńskiego) nakazuje szlachcie polskiej wspomóc zbrojnie Bolesława IV, spodziewającego się najazdu ze strony Kazimierza.
- Zawarcie ugody między Mazowszem i Wielkim Księstwem Litewskim (dzięki mediacji polskiej).
- Bolesław IV wycofuje się z Podlasia w zamian za 6000 kop groszy praskich.
1445
-(23 IV) Zjazd szlachty polskiej w Sieradzu.- Kazimierz zostaje obrany królem Polski.
1446
-(30 III) Zjazd w Piotrkowie.- Szlachta decyduje o przekazaniu korony polskiej Bolesławowi IV Warszawskiemu, w przypadku odmowy Kazimierza.
1447
-(4 II) Układ krakowski między Królestwem Polskim a książętami górnośląskimi (opawsko-raciborskimi, cieszyńskimi i oświęcimskimi).- Regulacja sporów granicznych oraz sądownictwa złoczyńców.
-(25 VI) Koronacja Kazimierza w katedrze wawelskiej.
- Odnowienie personalnej unii polsko-litewskiej.
- Kazimierz odmawia potwierdzenia praw i przywilejów stanowych.
1448
-Kazimierz zostaje odznaczony przez papieża Mikołaja V tytułem Defensor Fidei (Obrońca Wiary) i otrzymuje Złotą Różę.-(31 VIII) Moskiewsko-litewski traktat o nienaruszalności granic.
1449
-(wiosna) Michajłuszka (z pomocą tatarską) zajmuje Starodub, Nowogródek Siewierski i inne okoliczne zamki.- (VIII) Wycofanie się Michajłuszki z zajętych terytoriów na wieść o zbliżającej się wyprawie zbrojnej Kazimierza.
1450
-Król Anglii, Henryk VI nadaje Kazimierzowi Order Podwiązki.-Militarne wsparcie Aleksandra, pretendenta do tronu mołdawskiego.
- (IX) Porażka wojsk polskich pod Crasną.
1452
-(10 II) Śmierć Świdrygiełły.- Zajęcie Wołynia przez Litwę.
- (XII) Odwetowa wyprawa polska na księstwo oświęcimskie.
1453
-(I) Oblężenie Oświęcimia.- (25 I) Jan IV poddaje Oświęcim Królestwu Polskiemu i zobowiązuje się do złożenia hołdu Kazimierzowi oraz do wypłacenia kwoty 1100 złotych węgierskich.
-(IV) Najazd tatarski na Podole i ziemię trębowelską.
- (8,9 IV) Starostowie Jan Łaszcz, Jan Niemiec z Letyczowa i Maciej z Międzyborza rozbijają wojska tatarskie w dwóch starciach na Krasnowym polu (nad rzeką Słuczą).
- Wołyń pozostaje przy Litwie, a Podole przy Koronie Polskiej.
- (7 VI) Zatwierdzenie układu pokojowego z Janem IV.
- Zobowiązanie Jana do wypłacenia królowi kwoty 1800 złotych węgierskich.
- Kazimierz (grożąc wojną) odrzuca protesty książąt mazowieckich Bolesława IV Warszawskiego i Władysława I płockiego w sprawie bezprawnego zajęcia przez Litwę powiatów goniądzkiego i tykocińskiego.
- (30 VI) Kazimierz zaprzysięga przywileje koronne.
- (30 VI) Przedłużenie rozejmu z Bernardem niemodlińskim, Bolesławem V Wołoszkiem i Mikołajem I opolskim.
- (2 VII) Przedłużenie układu rozejmowego z Przemysławem toszeckim (do 22 VII 1455).
-(4/27 X) Nieudany najazd Jana IV na Oświęcim.
- Wycofanie się Jana IV do zamku Wołek.
1454
-(I) Atak wojsk polskich na Wołek.- Jan IV rezygnuje z księstwa oświęcimskiego (zgadza się na jego sprzedaż Koronie Polskiej) i poddaje się Kazimierzowi.
- (6-27 II) Konfederaci zdobywają większość krzyżackich zamków w ziemi chełmińskiej, na Pomorzu Gdańskim i w Prusach właściwych.
-(22 II) Zakon Krzyżacki oddaje w zastaw Nową Marchię elektorowi brandenburskiemu (za cenę 40000 złotych reńskich).
-(II) Poselstwo Jana Bażyńskiego (przywódcy Związku Pruskiego) zwraca się w Krakowie do Kazimierza o inkorporację Prus do Polski.
- (6 III) Kazimierz wydaje akt inkorporacji Prus i wypowiada wojnę Zakonowi Krzyżackiemu.
-(IV) Zjazd w Brześciu Kujawskim.
- Nieudana próba nakłonienia szlachty litewskiej do wsparcia Polski i Związku Pruskiego w wojnie.
- Szlachta popiera udział Korony w wojnie z Zakonem Krzyżackim i zobowiązuje króla do tymczasowego przeniesienia siedziby do Torunia.
- Bolesław IV Warszawski i Władysław I płocki obiecują udzielenie pomocy zbrojnej Kazimierzowi, w zamian za zwrot zagarniętych przez Litwinów powiatów goniądzkiego i tykocińskiego.
-Bunt szlachty wielkopolskiej przed wyprawą do Prus.
- (15 IX) Przywileje cerekwickie.
-Zwołanie pospolitego ruszenia małopolskiego (z wyłączeniem ziemi lwowskiej i podolskiej).
-(X) Petyta opockie.
- Szlachta żąda rozszerzenia przywileju cerekwickiego na wszystkie ziemie Polski.
- (11-12 X) Przywileje nieszawskie.
- Projekty mediacji czeskiej w Prusach.
1455
-(3 I) Przekazanie Bytowa i Lęborka (na warunkach wiernej ręki) Erykowi II, księciu słupskiemu.-(9-10 I) Nieudane rokowania pokojowe pod Szczepankami.
-(31 I-2 II) Zjazd w Łęczycy.
- Obietnica samoopodatkowania się duchowieństwa polskiego na rzecz werbunku wojsk zaciężnych (tzw. subsidium charitativum).
- Kazimierz uchwala wybicie w krakowskiej mennicy nowej monety na potrzeby wojenne.
-(1 VI) Król Danii, Chrystian wypowiada wojnę Polsce i Związkowi Pruskiemu.
-(8 IX) Spotkanie w Bydgoszczy z elektorem brandenburskim, Fryderykiem (dotyczące mediacji w konflikcie z Zakonem Krzyżackim).
-(26 IX) Fiasko rokowań pokojowych z Krzyżakami (we wsi Pieniążkowo).
-(7-24 X) Nieudane oblężenie Łasina przez wojska polskie.
1456
-(25 VI) Kazimierz wydaje akt protekcyjny dla księstwa zatorskiego.- Odnowienie układów lennych.
- Wacław I zatorski zostaje zwolniony z obowiązku finansowania wojny w Prusach i udzielania wsparcia militarnego Koronie Polskiej (zapewne z powodu niestabilnej sytuacji wewnętrznej w księstwie zatorskim).
-Nieudana próba zdobycia zamku w Radzynie przez wojska krzyżackie.
-(1-26 IX) Prokrzyżacka rewolta pospólstwa w Toruniu.
-(11 X) Układ z Janem IV w sprawie warunków sprzedaży ziemi oświęcimskiej Koronie Polskiej.
-(15 X) Przywilej korczyński.
1457
-(21 II) Kazimierz odkupuje księstwo oświęcimskie (z Oświęcimiem) od Jana IV (za cenę 50000 grzywien).-(III) Zaciężni zakonni najeżdżają i plądrują północne Mazowsze.
- (wiosna) Księstwo płockie przyłącza się do wojny po stronie polskiej.
- Spotkanie z Karolem VIII Knutssonem, wygnanym z kraju ekskrólem szwedzkim.
- (V) Rozszerzenie przywilejów Gdańska, Elbląga i Torunia.
-(30 VII-22 IX) Nieudane oblężenie Gniewa.
-(14 IX) Porażka w starciu pod Sąpopolem.
-(28 IX) Zaciężni krzyżaccy odzyskują Malbork (bez zamku).
-(24 X) Utrata Chełmna (wskutek zdrady).
1457-1458
-Nieopłaceni najemnicy z Prus zajmują Górę Żebraczy, Myślenice i Górę Wapienną, skąd przeprowadzają napady na ziemię oświęcimską, zatorską, siewierską, sławkowską, chrzanowską i krakowską.- (VI 1457) Jan IV przyłącza się do zbuntowanych zaciężnych i wysyła Kazimierzowi list wypowiedni (28 VI 1457).
- (VIII-IX 1457) Nieudane próby pokonania buntowników pod Wołkiem i Myślenicami przez małopolskie pospolite ruszenie.
- Buntownicy wycofują się z Myślenic.
- (15 X 1457) Zdobycie i spalenie Kłobucka przez Jana IV.
- (zima 1457/58) Nieudana próba ponownego opanowania Myślenic przez buntowników.
- (25 I 1458) Porozumienie zawarte w Bytomiu dzięki mediacji Przemysława toszeckiego.
- Kazimierz zobowiązuje się do wypłaty zaciężnym (i Janowi IV) zaległego żołdu, w łącznej kwocie 35000 złotych węgierskich (ratami i częściowo w towarach).
- (26 V 1458) Jan IV zatwierdza (w Bytomiu) porozumienie z Kazimierzem.
1458
-Nieudane próby odzyskania miasta Malborka.-Powstanie prawosławnej metropolii kijowsko-halickiej dla ziem ruskich wchodzących w skład Korony i Wielkiego Księstwa Litewskiego.
-(28 VII) Kazimierz zawiera (w Gdańsku) układ rozejmowy z Danią.
-(12-14 X) Rozejm z Krzyżakami w Prabutach.
-(10 XI) Formalne zawieszenie broni między Zakonem Krzyżackim i księstwem płockim.
1459
-(27 III) Zerwanie polsko-krzyżackich rozmów pokojowych w Chełmnie.-(10 XI) Rozejm krzyżacko-mazowiecki.
1460
-(1 I) Polsko-czeski zjazd w Bytomiu.-(lato) Kazimierz zawiera przymierze z księciem bawarskim, Ludwikiem IX.
-(6 VIII) Odbicie Malborka z rąk krzyżackich (po 34 miesiącach oblężenia).
-(22 IX-1 II 1461) Spór o obsadę biskupstwa krakowskiego.
- Wprowadzona zostaje zasada powoływania dostojników kościelnych jedynie po uzyskaniu akceptacji króla.
1461
-Dywersyjny najazd na księstwo słupskie Eryka II.-(wiosna/lato) Przejęcie całych Dolnych Prus i części Warmii przez siły zakonne.
-(9 VI) Jan IV uzyskuje od Kazimierza zapłatę za pozostawioną w Oświęcimiu broń i działa (układ zawarto dzięki pośrednictwu Przemysława II cieszyńskiego i Konrada IX oleśnickiego).
-(16 X) Zdobycie Świecia.
1462
-(26/27 II) Śmierć Władysława II, księcia płockiego.- Katarzyna Siemowitówna, ciotka Władysława II, przejmuje władzę w ziemi płockiej, płońskiej, wiskiej i Zawkrzu.
- (III) Oddziały Katarzyny oblegają zamek w Rawie, broniony przez starostę Grota z Nowego Miasta (dążącego do przyłączenia miasta do Polski).
- Wycofanie się wojsk oblężniczych, wobec groźby wojny z Królestwem Polskim.
- (14 IV) Katarzyna przezakuje swoje prawa do ziemi płockiej, płońskiej, wiskiej i Zawkrza Konradowi III Rudemu.
- Kazimierz zajmuje i wciela do Korony ziemię gostynińską, rawską i bełską.
- Początek sporu z Konradem III Rudym oraz Konradem IX Czarnym, księciem oleśnickim.
- Powołanie przez Kazimierza specjalnego sądu (składającego się z jego poddanych!) do rozstrzygnięcia sprawy spadku po Władysławie II.
- (11-25 XI) Sejm walny w Piotrkowie.
- (25 XI) Konrad III Rudy opuszcza zjazd, sprzeciwiając się składowi osobowemu sądu.
- Kazimierz przekupuje Konrada IX Czarnego kwotą 200 czerwonych złotych i skłania do opuszczenia zjazdu.
- Sąd zatwierdza inkorporację ziemi gostynińskiej, rawskiej i bełskiej do Korony.
-(III) Zdobycie Brodnicy przez oddziały krzyżackie.
-(wiosna) Kaffa, kolonia genueńska na Krymie zwraca się o protekcję do Kazimierza.
- (1 VII) Kazimierz obejmuje protekcję nad Kaffą.
-(18-30 V) Zjazd z królem czeskim Jerzym z Podiebradu w Głogowie.
- Kazimierz zapewnia sukcesję synowi Władysławowi na tronie czeskim, po śmierci Jerzego z Podiebradu.
- Jerzy z Podiebradu uznaje fakt podległości księstw oświęcimskiego i zatorskiego Królestwu Polskiemu (na zasadzie status quo, bez wyrzekania się praw i roszczeń Korony Czeskiej do tych księstw).
- (27 V) Zawarcie traktatu o przyjaźni i nieagresji.
- Kapitula krakowska uchwala subsidium charitativum na rzecz szlachty dobrzyńskiej (w wysokości 6 groszy od grzywny).
1463
-(V) Nieudana mediacja legata papieskiego Hieronima.-(25 VII) Biskup warmiński, Paweł Legendorf przechodzi (w Bartoszycach) na stronę krzyżacką.
-(27 VII) Wojska polskie i gdańskie rozpoczynają oblężenie Gniewa.
-(15 IX) Zwycięska bitwa na Zalewie Wiślanym.
-(13 XII) Rozejm w Nieszawie z naczelnym wodzem najemnych wojsk zakonnych, Bernardem Szumborskim.
1464
-(1 I) Zdobycie Gniewa przez wojska Piotra Dunina.-(4-21 VII) Nieudane rozmowy pokojowe w Toruniu.
-(VIII/IX) Nieudane rozmowy pokojowe w okolicy Stegny.
-(IX) Odbicie Działdowa z rąk krzyżackich przez wojska Konrada III Rudego.
1465
-(1 II) Zdobycie Nowego przez siły polskie.-(29 IV-1 V) Rokowania pokojowe na Mierzei Wiślanej.
-Kazimierz obiecuje Konradowi IX Czarnemu wypłatę kwoty 20000 czerwonych złotych (w ciągu 4 lat) w zamian za zrzeczenie się pretensji do spadku po Władysławie II płockim.
1466
-(20 I) Synod prowincjonalny w Łęczycy.- Uchwalenie podatku z diecezji wielkopolskich na opłacenie wojsk zaciężnych.
-(24 VII) Zdobycie Starogardu.
-(20 VII) Utrata zamku w Człuchowie na rzecz braci Zitzewitzów, poddanych Eryka II słupskiego.
-(29 VII) Rozpoczęcie oblężenia Chojnic.
-(VIII) Odbicie Człuchowa.
-(20 VIII) Kazimierz zawiera przymierze z Erykiem II w Bydgoszczy.
-(28 IX) Wojska polskie zdobywają Chojnice.
-(19 X) Pokój toruński z Zakonem Krzyżackim.
- Włączenie do Polski Pomorza Gdańskiego, ziemi chełmińskiej i Warmii - jako Prusy Królewskie.
- Prusy Zakonne zostają lennem Polski.
- Biskupstwa warmińskie i chełmińskie przechodzą pod protektorat króla polskiego i zwierzchność archidiecezji gnieźnieńskiej.
1467
-(26 VII) Śmierć biskupa Pawła Legendorfa.- Objęcie biskupstwa warmińskiego przez Mikołaja Tungena (wbrew woli Kazimierza).
1468
-Wydanie Sudiebnika (będącego kodyfikacją prawa karnego Wielkiego Księstwa Litewskiego).-(V) Król czeski, Jerzy z Podiebradu uznaje Władysława (syna Kazimierza) za swego następcę.
1469
-Najazd tatarski na ziemię kijowską, Wołyń i Podole.-Hołd lenny Stefana Wielkiego, hospodara mołdawskiego.
1470
-Kazimierz zatwierdza wszystkie wcześniejsze przywileje.-Antymoskiewski sojusz z Tatarami Złotej Ordy.
1471
-Kazimierz wprowadza urząd wojewody w Kijowie.- Likwidacja księstwa kijowskiego.
-(22 III) Śmierć Jerzego z Podiebradu, króla czeskiego.
- (27 V) Szlachta czeska powołuje (w Kutnej Horze) Władysława Jagiellończyka na tron czeski.
- Wojna o Czechy i Śląsk z Maciejem Korwinem.
- Nieudana próba usunięcia Macieja Korwina z Węgier.
- Odwetowy najazd węgierski na Małopolskę.
1472
-(31 III) Rozejm polsko-węgierski (zawarty w Budzie na 1 rok).-(V-VII) Biskup Mikołaj Tungen opanowuje większość Warmii (dzięki pomocy krzyżackiej) i sprzymierza się z Maciejem Korwinem.
1473
-Nieudane rokowania pokojowe z Węgrami w Nysie (13 III-25 IV) i Opawie (IX).-(jesień) Samowolne (?) najazdy wojsk polskich na tereny Słowacji.
-Zawarcie przymierza z Cesarstwem.
1474
-(I-II) Odwetowy najazd węgierski na Podkarpacie.- Węgrzy pustoszą okolice Pilzna i Żmigrodu.
★
Maciej bowiem król węgierski, chcąc wszelkimi sposobami szkodzić królowi i Królestwu Polskiemu, namówił Jana [II] księcia żagańskiego, dawszy mu pieniędzy tyle co sam chciał, do podniesienia oręża przeciw Polsce. [...] Ten więc zebrawszy cztery tysiące Ślązaków, [...] wpadł w okolicę wschowską, jakby własnej na królu Kazimierzu dochodząc krzywdy, i począł miasto Wschowę silnie ze wszystkich stron dobywać, pewny że mu zdrajcy do jej wzięci apomogą. Ale chociaż przenajęci od niego złoczyńcy miasto w dwunastu miejscach podpalili, wszelako przy gorliwym ratunku i dzielnej obronie mieszczan pożar ugaszony został, a nieprzyjaciel z wielką klęską i sromotą od murów odpędzony. - Kronika Jana Długosza-Niszczycielski najazd na Wielkopolskę Jana II Szalonego (na czele wojsk opłaconych przez Macieja Korwina).- Udana obrona Wschowy.
- (26 IX) Wojska polskie wkraczają na Śląsk.
- (17 X) Zwycięstwo nad oddziałem węgierskim w okolicach Oławy.
- (8 XII) Zawarcie rozejmu z Maciejem Korwinem (na okres 3 lat).
1476
-(4 II) Włączenie do Korony ziemi sochaczewskiej.-(25 IV) Zjazd w Malborku.
- Rozciągnięcie prawa chełmińskiego na szlachtę Prus Królewskich.
1477
-(II) Wielki Mistrz krzyżacki, Marcin Truchsess oddaje się pod wieczysta opiekę Macieja Korwina.1478
-(19 I) Legat papieski Baltazar de Pisca ekskomunikuje Kazimierza (nie potwierdzone przez papieża Sykstusa IV).-Początek wojny z Zakonem Krzyżackim o obsadę biskupstwa warmińskiego (tzw. wojny popiej).
- (VI) Krzyżacy zajmują Starogard Chełmiński, Chełmno i Brodnicę.
- (IX) Wojska polskie uderzają na teren biskupstwa pomezańskiego i warmińskiego.
- Szlachta litewska żąda powierzenia zarządu Wielkiego Księstwa Litewskiego jednemu z synów Kazimierza.
1479
-(1 I) Zdobycie Kwidzynia przez wojska polskie.-(2 IV) Kazimierz zawiera w Budzie układ pokojowy z Maciejem Korwinem.
-(15 VI) Ukorzenie się biskupa Mikołaja Tungena przed Kazimierzem w Piotrkowie.
- Kazimierz zatwierdza Mikołaja Tungena na stanowisku biskupa warmińskiego.
- Zakończenie wojny popiej.
-(XI) Wyjazd Kazimierza na Litwę.
ok. 1479
-Utworzenie obrony potocznej.1481
-(15 IV) Udaremnienie spisku opozycji antyjagiellońskiej na Litwie (zmierzającego do królobójstwa).- (30 VIII) Organizatorzy spisku, kniaziowie Michał Olelkowicz i Iwan Holszański zostają ścięci.
1482
-(lato) Najazd Tatarów krymskich Mengli-Gireja na Kijowszczyznę.- (1 IX) Spalenie Kijowa przez wojska tatarskie.
1483
-(wiosna) Odwołanie syna Kazimierza ze stanowiska namiestnika (z powodu pogorszenia jego stanu zdrowia).1484
-Turcja zajmuje mołdawskie porty czarnomorskie, Kilię (14 VII) i Białogród (lato).1485
-(6 III-19 IV) Sejm ziem pruskich w Toruniu.-(18 VI) Kazimierz (z synami) wyprawia się do Mołdawii.
- (15 IX) Hołd lenny hospodara mołdawskiego, Stefana Wielkiego w Kołomyi.
- Zwycięstwo nad wojskami turecko-tatarskimi nad jeziorem Cetlabuga.
- Nieudana próba odzyskania Białogrodu i Kilii.
1486
-Kazimierz mianuje Jana Olbrachta namiestnikiem na Rusi.1487
-(8 IX) Jan Olbracht w bitwie pod Kopystrzynem rozbija wojska tatarskie.-Utrata lenna mołdawskiego na rzecz Turcji.
1488
-(13 IV) Syn Fryderyk zostaje biskupem krakowskim.- (2 V) Potwierdzenie wyboru kapituły krakowskiej przez papieża Innocentego VIII.
1489
-(22 III) Kazimierz zawiera układ rozejmowy z Turcją.-(IX) Węgrzy bezprawnie (i bezskutecznie) domagają się zwrotu miast spiskich.
1490
-(6 IV) Śmierć Macieja Korwina, króla węgierskiego.- (7 VI) Elekcja Jana Olbrachta na tron węgierski.
- (21 VI) Jan Olbracht (przy wsparciu Kazimierza) wyrusza na Węgry.
- (29 IX/6 X) Zajęcie Preszowa.
- (10 X-20 II 1491) Nieudane oblężenie Koszyc.
- Unieważnienie aktu elekcji przez Stefana Batorego, wojewodę siedmiogrodzkiego.
- (15 VII) Elekcja Władysława Jagiellończyka na tron węgierski.
- (21 IX) Władysław Jagiellończyk koronuje się w Székesfehérvár.
1491
-(25 I) Zwycięstwo wojsk kasztelana lwowskiego Mikołaja z Chodcza i księcia Semena Holszańskiego nad Tatarami w bitwie pod Zasławiem nad Horynią.1492
-Powrót Jana Olbrachta do Polski.-(7 VI) Śmierć Kazimierza IV Jagiellończyka w Grodnie.
Kazimierz Jagiellończyk
Jana Matejki
heraldyka:
sfragistyka:
Ø 120 mm  KAZIMIRUS DEI GRA REX POLONIE NECNON PRARV CRACOVIE SANDOMIRIE POMERANIE MAGNUS DVX LITHWANIE RVSSIE PRVSSIAEQ3 DNS ETHERES TC | Ø 48 mm  S KAZIMIRVS DEI GRACIA REX POLONIE MAGNVS DVX LITHWANIE ET HERES RVSSIE ECTETRA |
Ø 38 mm  S KAZIMIRVS DEI GRACIA REX POLONIE MAGNVS DVX LITHWANIE ETCT | Ø 33 mm  KAZIMIRVS DEI GRA REX POLONIE ET CETERA |
Ø 23 mm  KAZIMIRVS DEI GRA REX POLONIE ET CETERA |  +S KA... A DVCIS LITHWANIE RVSSIE TC |
Ø 32 mm  +S KAZIMIRI DEI GRA REGNI POLON | Ø 16 mm  S K |
ważniejsze fundacje:
| Kaplica Św. Krzyża i Św. Ducha w katedrze krakowskiej | |
| 1468 | klasztor bernardynów w Radomiu (współfundacja wraz ze starostą radomskim Dominikiem Kazanowskim) |
przyczyna śmierci:
| 7 VI 1492 | dur brzuszny (objawiający się dokuczliwymi biegunkami oraz puchliną nóg, wskutek odbiałczenia) |
|---|
pochówek:
| 11 VII 1492 | katedra w Krakowie (w Kaplicy Św. Krzyża, w grobowcu z czerwonego marmuru dłuta Wita Stwosza oraz Jorga Hubera z Pasawy) |
|---|---|
| zdjęcie katedry w Krakowie | |
| zdjęcie grobowca Kazimierza Jagiellończyka | |
źródła:
- Jana Długosza kanonika krakowskiego Dziejów polskich ksiąg dwanaście, oprac. i tłum.: Karol Mecherzyński, t. I-V, Kraków 1867-1870
literatura:
- Marian Biskup, Trzynastoletnia wojna z Zakonem Krzyżackim: 1454-1466, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1967
- Maria Bogucka, Kazimierz Jagiellończyk, Książka i Wiedza, Warszawa 1970
- Małgorzata Duczmal, Jagiellonowie, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1996
- Józef Wiesław Dyskant, Zatoka Świeża 1463, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1987
- Karol Górski, Rządy wewnętrzne Kazimierza Jagiellończyka w Koronie, [w:] red. M. Biskup, K. Górski, Kazimierz Jagiellończyk: Zbiór studiów o Polsce drugiej połowy XV wieku, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1987
- Henryk Łowmiański, Polityka Jagiellonów, Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1999
- Karol Olejnik, Władysław III Warneńczyk (1424-1444), TAiWPN Universitas, Kraków 2007
- Krzysztof Rafał Prokop, Księstwa oświęcimskie i zatorskie wobec Korony Polskiej w latach 1438-1513. Dzieje polityczne, Polska Akademia Umiejętności, Kraków 2002
- Marcin Spórna, Piotr Wierzbicki, Słownik władców Polski i pretendentów do tronu polskiego, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2003
- Zygmunt Wdowiszewski, Genealogia Jagiellonów i Domu Wazów w Polsce, Wydawnictwo Avalon, Kraków 2005
ilustracje:
- Marian Gumowski, Pieczęcie królów polskich, Kraków 1910
- Józef Ignacy Kraszewski, Wizerunki książąt i królów polskich z 39 rycinami Ks. Pillati'ego oraz inicjałami Cz. Jankowskiego, Nakład Gebethnera i Wolffa, Warszawa 1888
- Stanisław Smolka, August Sokołowski, Królowie i książęta: rysunki Jana Matejki, Nakład Maurycego Perlesa, Wiedeń [ok. 1893]
- Friedrich August Vossberg, Siegel des Mittelalters von Polen, Lithauen, Schlesien, Pommern und Preussen, Berlin 1854
- Fotografie miejsc historycznych, http://foto.poczet.com