Henryk VI Dobry (Wrocławski)
Był to człowiek prosty i łagodny; siedział bowiem spokojnie i żył zgodnie, poprzestając na swoim i nie wydawał ponad miarę; dlatego opływał we wszystko co mu było potrzeba.
Kronika książąt polskich Piotra z Byczyny
Kronika książąt polskich Piotra z Byczyny
genealogia:
| rodzice ⇒ drzewo genealogiczne | |
|---|---|
| Henryk V Brzuchaty | Eufemia, córka Władysława Odonica |
| życie | |
| 18 III 1294 - 24 XI 1335 | |
| małżeństwa | |
| |
| potomstwo ⇒ drzewo genealogiczne | |
| |
| panowanie | |
| 1306-1311: Brzeg, Legnica, Wrocław (współrządy) 1311-1327: Wrocław 1327-1335: Kłodzko, Wrocław | |
kalendarium:
1296
★
Opowiada się też o nim [Bolku I], że gdy przeciw niemu jako opiekunowi nieletnich synów [Henryka V] zbuntowało się miasto Wrocław, zgromadził przeciw niemu ogromne wojsko. Gdy [Wrocławianie] dowiedzieli się o tym, przeprowadzili z nim liczne układy i zgodzili się wreszcie, że sami zburzą mury miejskie na przestrzeni 4 prętów. Przez ten wyłom książę wjechał do miasta, do którego wcześniej nie chciał wejść i był przyjęty z czcią, a równocześnie z obawą, albowiem zaprowadził spokój, którego surowo i stanowczo przestrzegał [...] - Kronika książąt polskich Piotra z Byczyny-(22 II) Śmierć Henryka V Brzuchatego.- Bolko Surowy zostaje opiekunem księstwa wrocławskiego i legnickiego.
1301
★
Jemu [Henrykowi z Wierzbna], dla znakomitej cnoty i roztropności, po śmierci Bolesława księcia świdnickiego, za zgodną uchwałą panów i szlachty poruczono dozór i opiekę nad synami Henryka V, księcia wrocławskiego i legnickiego, którzy jeszcze nie doszli byli do lat dojrzałych. - Kronika Jana Długosza-(9 XI) Śmierć Bolka I Surowego.- Regencję we Wrocławiu i Legnicy przejmuje Henryk z Wierzbna, biskup wrocławski.
1302
★
[Henryk z Wierzbna] zbyt hojnie sypiąc wydatkami, skarb małoletnich w Legnicy przez Bolesława księcia świdnickiego zachowany, do sześćdziesięciu tysięcy grzywien wynoszący, w większej części rozproszył: za co potem od książąt i panów wrocławskich wielkie wycierpiał prześladowanie. - Kronika Jana Długosza-Odsunięcie Henryka z Wierzbna ze stanowiska regenta (z powodu marnotrawstwa).1303-1305
-(8 I 1303-21 VI 1305) Władzę regencyjną w księstwie wrocławsko-legnickim sprawuje Wacław II (poprzez swoich starostów).1306
-(4 VIII) Śmierć Wacława III Czeskiego.-Objęcie samodzielnych rządów w księstwie wrocławsko-legnickim przez brata Bolesława (formalnie współrządzącego z braćmi).
1307
-Wojska Henryka Głogowskiego pustoszą księstwo wrocławskie.1310
-(22 X/XII) Małżeństwo z Anną, córką Albrechta I Habsburga, króla niemieckiego, wdową po Hermanie II, margrabim brandenburskim.1311
-(5 X/4 XI) Podział księstwa wrocławsko-legnickiego.- Bolesław przejmuje ziemię brzeską i zobowiązuje braci do spłaty sumą 18000 grzywien z księstwa wrocławskiego i 32000 grzywien z księstwa legnickiego.
- Henryk obejmuje samodzielną władzę we Wrocławiu.
1312-1317
-Walki z synami Henryka Głogowskiego.- (1312) Henryk i Bolesław oblegają gród Friedeberg.
- (1313) Oblężenie Świerczowa (k. Namysłowa).
- (1315) Zdobycie grodu w Urazie.
- (1316) Najazd wojsk wrocławskich w okolice Góry.
1314
-Henryk udziela wsparcia militarnego Fryderykowi III Pięknemu, kandydatowi Habsburgów do tronu królewskiego niemieckiego.1319-1321
-(1319) Henryk sprzeciwia się nakładaniu na ludność swego księstwa dziesięciny pogłównej.- Początek sporu z kapitułą wrocławską.
- Henryk zostaje obłożony klątwą, a księstwo wrocławskie interdyktem.
- Henryk wyraża zgodę na pobór dziesięciny pogłównej w zamian za zdjęcie kar kościelnych.
1321-1323
-Łupieżcze wyprawy Władysława Łokietka i Bolesława Rozrzutnego na ziemię oleśnicką Konrada.- (/10 I 1322) Konrad zawiera małżeństwo z Elżbietą, córką Henryka.
- (1323) Konrad traci większość ziem księstwa oleśnickiego.
- (10 VIII 1323) Zawarcie przez Konrada traktatu pokojowego z Władysławem Łokietkiem i Bolesławem Rozrzutnym w Krakowie.
- Konrad przekazuje księstwo namysłowskie Bolesławowi Rozrzutnemu.
- Powrót Wołowa, Lubiąża i Smogorzewa (prawdopodobnie odkupionego do Henryka) do władztwa Konrada.
1324
-(20 IV) Henryk składa hołd lenny cesarzowi rzymskiemu Ludwikowi IV Bawarskiemu (Wittelsbachowi).- Uzyskanie prawa sukcesji w księstwie wrocławskim wszystkich potomków, także w linii żeńskiej.
1325
-Przedstawiciele patrycjatu wrocławskiego wysyłają samodzielne poselstwo z podarunkami do Jana Luksemburskiego, króla czeskiego.1326
-Bolesław podejmuje próbę (nieudaną) zbrojnego opanowania Wrocławia.-(9 II-III) Wyprawa Władysława Łokietka i Litwinów przeciwko Brandenburgii.
- Henryk wraz z Bolesławem Pierworodnym dokonują (nieudanego) najazdu dywersyjnego na Wielkopolskę.
- (5 V) Henryk zawiera (w Toruniu) układ sojuszniczy z Zakonem Krzyżackim.
1327
-(19 III) Śmierć Anny.★
A ponieważ książę [Henryk] nie miał męskiego potomka [...] radzili mu niektórzy, aby dla swej obrony poddał się Janowi, królowi czeskiemu. Zaczęły się w tej sprawie układy między księciem a królem i wreszcie postanowiono, że książę Henryk, na złość swemu bratu, przekaże księstwo wrocławskie po swje śmierci królowi i królestwu czeskiemu. - Kronika książąt polskich Piotra z Byczyny-(6 IV) Układ sukcesyjny (zawarty we Wrocławiu) z Janem Luksemburskim.- Henryk wyraża zgodę na przyłączenie, po swojej śmierci, księstwa wrocławskiego do Korony Czeskiej, w zamian za dożywotnie objęcie Kłodzka i roczną rentę w wysokości 1000 grzywien.
- Jan Luksemburski potwierdza przywileje handlowe Wrocławia oraz zwalnia wrocławskich kupców z ceł na całym terytorium Królestwa Czeskiego.
1328
-(VII/VIII) Zaburzenia wśród mieszczan wrocławskich (spowodowane prawdopodobnie nadużyciami przy pobieraniu świętopietrza przez legata papieskiego Piotra z Alwerni).- Biskup wrocławski Nankier nakłada ekskomunikę na miasto, wnosi pisemną skargę do papieża na Henryka i wraz z legatem Piotrem udaje sie do Nysy.
- Zakończenie sporu w związku z pogodzeniem się mieszczan z koniecznością uiszczania świętopietrza.
1333
-Zaburzenia wśród sukienników wrocławskich.- Henryk staje po stronie patrycjatu i bierze udział w stłumieniu buntu.
1335
-(24 XI) Śmierć Henryka VI Dobrego.- Księstwo wrocławskie zostaje przyłączone do Czech.
Henryk VI Dobry -
podobizna z nagrobka
heraldyka:
sfragistyka:
 +S HENRICI SEXTI DEI GRA DVCIS SLESIE ET DNI WRATIZAVIE |  +S HENRICI SEXTI DEI GRA DVCIS SLIE ET DNI WRATIZAVIE |
 +S HEINRICI DVCIS BRATIZLAVIE |
przyczyna śmierci:
| 24 XI 1335 | nieznana |
|---|
pochówek:
| 1335 | opactwo klarysek we Wrocławiu (obecnie jako klasztor Urszulanek Unii Rzymskiej; w grobowcu w kaplicy Św. Jadwigi) |
|---|---|
| zdjęcie kościoła urszulanek we Wrocławiu | |
| zdjęcie płyty nagrobnej Henryka VI Dobrego | |
źródła:
- August Bielowski, Monumenta Poloniae Historica, Lwów, Kraków 1864-1893, [tłum. wł.]
- Jana Długosza kanonika krakowskiego Dziejów polskich ksiąg dwanaście, oprac. i tłum.: Karol Mecherzyński, t. I-V, Kraków 1867-1870
- Leokadia Matusik, Teksty źródłowe do ćwiczeń z historii Polski średniowiecznej (do r. 1492), Uniwersytet Wrocławski im. Bolesława Bieruta, Wrocław 1975
literatura:
- Zygmunt Boras, Książęta piastowscy Śląska, Wydawnictwo Śląsk, Katowice 1978
- Edmund Długopolski, Władysław Łokietek na tle swoich czasów, TAiWPN Universitas, Kraków 2009
- Jerzy Horwat, Księstwo opolskie i jego podziały do 1532 r., Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów 2002
- Kazimierz Jasiński, Rodowód Piastów śląskich, Wydawnictwo Avalon, Kraków 2007
- Tomasz Jurek, Dziedzic Królestwa Polskiego książę głogowski Henryk (1274-1309), Wydawnictwo Avalon, Kraków 2006
- Tomasz Sadowski, Poczet książąt Wrocławia, Wydawnictwo Rzeka, Wrocław 1999
- Marcin Spórna, Piotr Wierzbicki, Słownik władców Polski i pretendentów do tronu polskiego, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2003
- Stanisław Szczur, Krzysztof Ożóg, Piastowie, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1999
ilustracje:
- Colmar Grünhagen, Zeitschrift des Vereins für Geschichte und Alterthum Schlesiens, Josef Max & Komp., Breslau (Wrocław) 1892
- Hermann Luchs, Schlesische Fürsternbilder des Mittelalters, Breslau (Wrocław) 1872
- Sylwjusz Mikucki, Heraldyka Piastów śląskich do schyłku XIV wieku, Polska Akademia Umiejętności, Kraków 1935
- Fotografie miejsc historycznych, http://foto.poczet.com