genealogia, heraldyka:

rodzice → drzewo genealogiczne:

Bolesław III Krzywousty
Salomea, córka Henryka Młodszego, hrabiego Bergu

życie:

1122/25 (Łęczyca?) - 13 III 1202 (Kalisz)

panowanie (Kraków):

1173 - 1177, 1191, 1198, ok.1199 - 1202

małżeństwa:

OO 1136/38 - 1150/54: Elżbieta, królewna węgierska, najprawdopodobniej córka Stefana II
OO 1151/54 - po 1187: Eudoksja, córka Izasława II, wielkiego księcia kijowskiego

potomstwo → drzewo genealogiczne:

Odon (ok.1145 - 20 IV 1194)
Stefan (ok.1150 - 1168/77)
Wierzchosława Ludmiła (przed 1152 - 1223)
Judyta (przed 1154 - po 12 XII 1201)
Elżbieta (ok. 1152 - 2 IV 1209)
Bolesław (1159 - 13 IX 1195)
Mieszko (1160/65 - 2 VIII 1193)
Władysław (1161/66 - 18 VIII lub 3 XI 1231)
Salomea (1162/64 - 11 V po 1183)
Anastazja (przed 1164 - po 31 V 1240)

charakterystyka:

Zachwycały się nim kraje ościenne, sprzyjała mu zewsząd świetność władców, nawet najodleglejszych, rosła wszelka chwała zachwytów, uśmiechał się wdzięk fortuny. Nigdy mu nie brakło ani spełnienia życzeń, ani wojennych triumfów [...] Uczestnik wszelkich szczęśliwości, jeżeli w ogóle [o rzeczach] doczesnych tak mówić można, wszelkie wyobrażenia o szczęściu przerastał [ciesząc się] znakomitym i licznym potomstwem płci obojga.
Mistrza Wincentego Kronika Polska

sfragistyka:

MESICO DVX MAXIM

MESICO DVX

+MESICO DEI GRACIA DVX POLONIE

ok. 1138

-Małżeństwo z Elżbietą, córką Stefana II, króla Węgier (?).

1138

-(28 X) Śmierć Bolesława Krzywoustego.

Przejęcie dzielnicy poznańskiej.

1141

-Wiec w Łęczycy.

Konflikt z Władysławem.

1144

-(27 VII) Śmierć Salomei z Bergu.

Zajęcie Łęczycy.
Konflikt z Władysławem.

1145

-Najazd Władysława (z posiłkami ruskimi) na ziemię łęczycko-sieradzką.

Rozbicie wojsk Władysława w bitwie nad Pilicą (?).
Porażka w bitwie nad dolnym Nerem.
Porozumienie pokojowe.
- Odstąpienie Władysławowi czterech grodów (m.in. Łęczycy).

-(23-24 IV) Zjazd książąt-juniorów w Gnieźnie i Trzemesznie.

1146

-(zima) Bunt możnowładztwa przeciwko władzy Władysława.
-Władysław zrywa pokój z braćmi.
-(III-V) Ofensywa seniora (przy wsparciu ruskim) na Mazowszu i w Wielkopolsce.

Początkowe sukcesy Władysława.
(V) Udana obrona oblężonego Poznania.
Zawarcie układu rozejmowego.

-(VI) Ponowny wybuch walk (spowodowany obawą juniorów przed interwencją niemiecką).

(VI/VII) Zajęcie większości grodów śląskich i małopolskich.
(VII) Książęta-juniorzy zdobywają Kraków.

-Przejęcie władzy przez Bolesława Kędzierzawego.
-(16 VIII-IX) Wyprawa Konrada III na Polskę w celu odzyskania tronu dla Władysława.

Juniorzy wypłacają okup Konradowi III.
- (IX) Wycofanie się wojsk niemieckich.

1147

-(12 IV) Papież Eugeniusz III wzywa do udziału w krucjacie przeciwko Słowianom Połabskim.
-(VIII-IX) Udział w krucjacie przeciwko Połabianom.

1148

-(6 I) Polsko-niemieckie pertraktacje w Kruszwicy.

Zażegnanie groźby zbrojnej interwencji niemieckiej w Polsce.

1149

-Legat papieski Gwidon rzuca klątwę na juniorów.

Zatwierdzenie klątwy przez papieża Eugeniusza III.
Bojkot interdyktu przez Episkopat, książąt i możnowładztwo polskie.

przed 1154

-Śmierć Elżbiety.

ok. 1154

-Małżeństwo z Eudoksją, córką Izasława II, wielkiego księcia kijowskiego.

1157

-(21 VIII) Armia cesarza Fryderyka Barbarossy wkracza do Polski w celu odzyskania tronu dla Władysława.

Bolesław i Mieszko nie podejmują otwartej walki i palą Głogów i Bytom.
Wojska cesarskie wkraczają do Wielkopolski.
(30 VIII) Układ w Krzyszkowie.
- Złożenie hołdu lennego cesarzowi przez juniorów.
- Zobowiązanie do wypłaty 2000 grzywien srebra cesarzowi, 1000 książętom, 200 cesarzowej i 200 dworowi cesarskiemu oraz do stawienia się w Boże Narodzenie w Magdeburgu.
- Wysłanie brata Kazimierza na dwór cesarski jako zakładnika.

1163

-(30 V) Śmierć Władysława Wygnańca (?).

(VIII/IX) Bolesław i Mieszko zezwalają na powrót do Polski synów Władysława.
- Przekazanie Śląska (bez głównych grodów) Mieszkowi Plątonogiemu i Bolesławowi Wysokiemu.

1168

-(2 II) Wiec opozycji w Jędrzejowie.

Złożenie z urzędu seniora Bolesława Kędzierzawego.

-Ugoda Bolesława Kędzierzawego z juniorami.

Przywrócenie Bolesławowi Kędzierzawemu godności seniora.

1172

-(/14 X) Wyprawa cesarza Fryderyka Barbarossy na Polskę (podjęta w interesie Bolesława Wysokiego wypędzonego przez brata Mieszka i syna Jarosława).

Mieszko i Bolesław Kędzierzawy wypłacają cesarzowi kwotę 8000 grzywien w zamian za zaniechanie działań wojennych.
Powrót do kraju Bolesława Wysokiego (po uprzednim zbrojnym zajęciu Legnicy i Wlenia).

ok. 1173

-Przymierze z książętami zachodniopomorskimi.

1173

-(5 I) Śmierć Bolesława Kędzierzawego.
-Początek władania Mieszka w Krakowie.

Narastające niezadowolenie ludności z polityki monetarnej Mieszka (przymusowy kurs mało wartościowych monet).

1175

-Wiec książąt piastowskich w Grodźcu.

1177

-(26 IV) Wiec książąt piastowskich w Gnieźnie.
-(V/XI) Bunt możnowładztwa krakowskiego przeciw rządom wielkopolskich urzędników Mieszka.

Obalenie pryncypatu Mieszka.
Kazimierz Sprawiedliwy przejmuje władzę w Krakowie.

1177 albo 1179

-Mieszko zostaje wygnany z Wielkopolski przez swojego syna, Odona.

Ucieczka (wraz z synami Bolesławem, Mieszkiem i Władysławem) do Raciborza, na dwór Mieszka Plątonogiego.

1181

-Mieszko powraca z wygnania (dzięki wsparciu księcia zachodniopomorskiego, Bogusława).

Odbicie Wielkopolski z rąk Odona.

-Utrata przez Polskę praw senioralnych w stosunku do Pomorza Zachodniego.

ok. 1182

-Pojednanie z Odonem.

Mieszko przekazuje Odonowi ziemię przemęcką.

1184

-Zabiegi Mieszka o odzyskanie władzy wielkoksiążęcej.

1186

-Przekazanie dzielnicy kaliskiej synowi Mieszkowi Młodszemu.

1191

-Bunt panów małopolskich (pod przywództwem kasztelana krakowskiego Henryka Kietlicza) przeciwko Kazimierzowi Sprawiedliwemu.

Zajęcie Krakowa przez Mieszka.

-Mieszko opuszcza Kraków i pozostawia syna Bolesława wraz z załogą.

Odbicie Krakowa przez Kazimierza (dzięki wsparciu wojsk ruskich).

1192

-Najazd Kazimierza Sprawiedliwego na Wielkopolskę.

Wojska Kazimierza palą Gniezno.

1193

-(2 VIII) Śmierć Mieszka Młodszego.

Przekazanie dzielnicy kaliskiej Odonowi.

1194

-(20 IV) Śmierć Odona Mieszkowica.

Przejęcie władzy w księstwie kaliskim przez Władysława Laskonogiego, z tytułu opieki nad małoletnim Władysławem Odonicem.

-(5 V) Śmierć Kazimierza Sprawiedliwego.

Mieszko zagarnia Kujawy i przekazuje je synowi Bolesławowi.

1195

-Układ z Mieszkiem Plątonogim i Jarosławem opolskim.
-(lato) Wyprawa na Kraków (wraz z synem Bolesławem).

(13 IX) Bitwa nad Mozgawą ze zwolennikami nieletniego Leszka Białego.
- Śmierć Bolesława Mieszkowica.
Mieszko wycofuje się z Małopolski.

1198

-Rokowania z księżną Heleną.

Odzyskanie władzy w Krakowie, z tytułu opieki nad małoletnim Leszkiem Białym.
Wygnanie Mieszka z Krakowa z powodu niewywiązania się z obietnicy zwrotu Kujaw.

ok. 1199

-Ponowienie rokowań z księżną Heleną.

Powrót Mieszka do władzy w Krakowie w zamian za zwrot Kujaw.

1201

-Utrata władzy w Krakowie na rzecz Leszka Białego.
-Mieszko ponownie odzyskuje władzę w Krakowie.

1202

-(13 III) Śmierć Mieszka III Starego w Kaliszu.

ciekawostka

fragment brakteatu Mieszka III
Idąc śladem Bolesława Szczodrego, Mieszko III postanowił wzmocnić skarb książęcy za pomocą reformy monetarnej. Polegała ona na przymusowej wymianie monet będących w obiegu na nowe, o znacznie zmniejszonej zawartości srebra. Posługiwanie się starą monetą było surowo zakazane... Taka polityka monetarna, tzw. psucie monety (niezwykle korzystne dla księcia) była jedną z głównych przyczyn utraty przez Mieszka władzy w Krakowie.
Ponadto, książę swoje mennice przekazał w zarząd Żydom, jako szczególnie uzdolnionym w kwestiach skarbowych, stąd też na monetach bitych w mennicach Mieszka występują hebrajskie napisy: "bracha" (błogosławieństwo), "bracha miszka" (błogosławieństwo Mieszkowi), "bracha u haclacha" (błogosławieństwo i szczęście), "mazal tow" (na szczęście) itp.

ważniejsze fundacje

ok. 1155	kolegiata Św. Pawła Apostoła w Kaliszu
ok. 1170	szpital w Poznaniu (przy kościele Św. Michała Archanioła)
1175	klasztor Cystersów w Lądzie nad Wartą

przyczyna śmierci

NIEZNANA (prawdopodobnie przyczyna naturalna, na co wskazuje podeszły wiek księcia).

miejsce pochówku

KOLEGIATA ŚW. PAWŁA APOSTOŁA W KALISZU (dziś już nieistniejąca).