Henryk II Pobożny (Śląski)

genealogia:

kalendarium:

1216

1217-1218

ok. 1222

1228

• Zwycięstwa nad wojskami Konrada w bitwach pod Skałą, Wrocieryżem nad Mierzawą i Międzyborzem (k. Opoczna).

1229

1230

1232

1233

1234

• (22 IX) Władysław Odonic zrzeka się ziemi kaliskiej, rudzkiej, Śremu i Santoka na rzecz Henryka Brodatego.

• Zdobycie kasztelanii cedyńskiej i kinieckiej.

1235

• Zwycięstwo w bitwie nad Dzierzgonią.

• Utrata Śremu.
• Władysław Odonic odpiera najazd na Gniezno.

1236

1236/1238

1237

• Utrata grodu Pobzin.
• Zdobycie kasztelanii lądzkiej.

1238

[...] Henryk Brodaty, książę Śląska, Wielkopolski i Krakowa, zakończył ostatni dzień, pozostawiając spadkobiercą jedynego syna swego Henryka, którego zrodził ze świętej Jadwigi. - Kronika wielkopolska

• Henryk przejmuje władzę na Śląsku, w Wielkopolsce i Małopolsce.
• Mieszko Otyły obejmuje samodzielne rządy w księstwie opolsko-raciborskim.
• Henryk przekazuje ziemię kaliską i rudzką Wioli opolskiej i jej synowi Władysławowi.

1239

[...] arcybiskup magdeburski obległ gród Lubusz [...] Lecz gdy stracił wielką liczbę ludzi ze swego wojska, pokonanego przez Polaków, smutny odstąpił. - Kronika wielkopolska

1240

1241

[...] naprzeciw tym Henryk, syn Henryka z brodą, książę na Śląsku, w Polsce i w Krakowie, wyszedł z wielką liczbą zbrojnych rycerzy, na polu obok miasta Legnicy, z całym zapałem, nadzieję i zaufanie w Bożą pomoc mając, starł się z nimi, lecz [...] został zabity. Razem z nim pewien książę Bolesław zwany Szepiołka, tak samo poległ. - Kronika wielkopolska

• (13 II) Zdobycie i spalenie Sandomierza przez Tatarów.
• Klęski wojsk polskich w bitwach pod Wielkim Turskiem (13 II), Chmielnikiem (18 III) i Tarczkiem (19 III).
• (21/22 III) Zdobycie Krakowa przez Tatarów.
• (9 IV) Porażka pod Legnicą.
  • Śmierć Henryka II Pobożnego (oraz jego kuzyna Bolesława Szepiołki) podczas bitwy.

Henryk II Pobożny
Ireny Bierwiaczonek

heraldyka:

sfragistyka:

+SIGILL HENRICI FILII DVCIS ZLESIE

ciekawostka:

Henryk miał 6 palców u lewej stopy. Dzięki temu księżna Anna rozpoznała jego ciało na pobojowisku legnickim. Ten anatomiczny szczegół został potwierdzony w trakcie badań szczątków księcia, po otwarciu jego grobowca w roku 1832.

ważniejsze fundacje:

przyczyna śmierci:

Zginął w bitwie z Mongołami pod Legnicą (zgodnie z relacją Jana Długosza kiedy podniósłszy prawą rękę chciał ugodzić Tatara, który mu zagrodził drogę, drugi Tatar przebił go dzidą pod ramię. [Henryk] zwiesiwszy ramię, zsunął się z konia ugodzony śmiertelnie. Tatarzy wśród głośnych okrzyków i chaotycznej, nieprawdopodobnej wrzawy ujmują go i wyciągnąwszy poza teren walki na odległość dwóch miotów z kuszy, mieczem OBCINAJĄ GŁOWĘ, zerwawszy odznaki, pozostawiają nagie ciało. Uzupełnia ten opis notka z "Historii Tartatorum", gdzie dodano, iż przed ścięciem Tatarzy rozkazali Henrykowi uklęknąć przed zmarłym, księciem, który został zabity w Sandomierzu).

miejsce pochówku:

KOŚCIÓŁ FRANCISZKANÓW WE WROCŁAWIU (obecnie jako katedra Kościoła Greckokatolickiego Św. Wincentego i Jakuba; płyta główna z grobowca znajduje się w Muzeum Narodowym we Wrocławiu).

literatura:

• Andrzej Jureczko, Testament Krzywoustego, Krajowa Agencja Wydawnicza, Kraków 1988
• August Bielowski, Monumenta Poloniae Historica, Lwów, Kraków 1864-1893
• Benedykt Zientara, Henryk Brodaty i jego czasy, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1975
• Bronisław Nowacki, Przemysł I, Wydawnictwo WBP, Poznań 2003
• Franciszek Piekosiński, Uwagi nad ustawodawstwem wiślicko-piotrkowskim króla Kazimierza Wielkiego, Kraków 1891
• Kazimierz Jasiński, Rodowód Piastów mazowieckich, Wydawnictwo Historyczne, Poznań - Wrocław 1998
• Kazimierz Jasiński, Rodowód Piastów śląskich, Wydawnictwo Avalon, Kraków 2007
• Marcin Spórna, Piotr Wierzbicki, Słownik władców Polski i pretendentów do tronu polskiego, Wydawnictwo Zielona Sowa, Kraków 2003
• Mariusz Trąba, Lech Bielski, Poczet królów i książąt polskich, Wydawnictwo Park, Bielsko Biała 2003
• Mikołaj Gładysz, Zapomniani krzyżowcy: Polska wobec ruchu krucjatowego w XII-XIII wieku, Wydawnictwo DiG, Warszawa 2002
• Przemysław Wiszewski, Henryk Brodaty i jego czasy, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2002
• Przemysław Wiszewski, Henryk Pobożny i jego czasy, Wydawnictwo Dolnośląskie, Wrocław 2002
• Stanisław Szczur, Krzysztof Ożóg, Piastowie, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1999
• Tomasz Sadowski, Poczet książąt Wrocławia, Wydawnictwo Rzeka, Wrocław 1999
• Witold Chrzanowski, Henryk II Pobożny: najazd mongolski na Polskę 1241 r., Oficyna Wydawnicza "Helicon", Kraków 2001
• Zygmunt Boras, Książęta piastowscy Śląska, Wydawnictwo Śląsk, Katowice 1978

ilustracje:

• Alwin Schultz, Die Schlesischen Siegel bis 1250, Josef Max & Komp., Breslau (Wrocław) 1871
• Dariusz Wieczorek, Poczet piastowskich książąt Śląska Lubuskiego w obrazach Ireny Bierwiaczonek, Muzeum Ziemi Lubuskiej w Zielonej Górze, Zielona Góra 2004 - (na podstawie indywidualnego pozwolenia)
• Fotografie miejsc historycznych, http://foto.poczet.com